Τα «κρυφά σημεία» των αποφάσεων για την Τουρκία στην πρόσφατη απόφαση της Συνόδου Κορυφής, σχολιάζει στο Tvxs.gr o Γιώργος Κατρούγκαλος. Ο πρώην υπουργός Εξωτερικών και σήμερα Τομεάρχης Εξωτερικής πολιτικής του ΣΥΡΙΖΑ αναφέρεται επίσης στις δύο γραμμές στη κυβέρνηση,  τη διάσταση απόψεων-και πράξεων- μεταξύ του Μεγάρου Μαξίμου και του κ. Δένδια, επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας καθώς και τις πιθανές εξελίξεις μετά την ανάληψη της αμερικανικής προεδρίας από τον Τζο Μπάιντεν.

ΕΡ.  Στο κείμενο της απόφασης της Συνόδου γίνεται αναφορά σε «γεωτρήσεις» και όχι σε έρευνες. Το δεύτερο είναι ο όρος «μη εγκεκριμένες» (unauthorised). Στο κείμενο αποφεύγεται να χρησιμοποιηθεί ο όρος «παράνομες», ο οποίος ωστόσο εμφανίζεται στην ελληνική απόδοση του κειμένου.

ΑΠ. Το απόσπασμα στο οποίο αναφέρεστε αποδεικνύει με τον καλύτερο τρόπο πόσο κενές περιεχομένου είναι οι προσπάθειες της κυβέρνησης να μεταμφιέσουν την παταγώδη αποτυχία της με τον ισχυρισμό ότι, τάχα, έγινε ένα βήμα εμπρός. Είναι σαφές ότι δεν υπάρχει καταδίκη της Τουρκίας για τις παράνομες έρευνες, αλλά μόνον για τις γεωτρήσεις. Αυτό ισοδυναμεί με πράσινο φως για παραπέρα κλιμάκωση της τουρκικής προκλητικότητας, π.χ. με έρευνες και δυτικά του 28ου Μεσημβρινού. Περαιτέρω, δεν υπάρχει ρητή καταδίκη των παράνομων δραστηριοτήτων της Τουρκίας σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, αντίθετα με ότι συνέβαινε στο Συμβούλιο του Ιουνίου 2019 (το τελευταίο που εκπροσώπησε τη χώρα ο Αλέξης Τσίπρας) όπου και κυρώσεις είχαν αποφασισθεί επί της αρχής, και παράνομες είχαν χαρακτηριστεί οι δραστηριότητες της Τουρκίας και ρητή αναφορά στη Αιγαίο υπήρχε, που απουσιάζει σε όλες τις επόμενες συνόδους.

Στην Ελλάδα οι "νεοφιλελεύθεροι" χρηματοδοτούνται από το κράτος. Εμείς... από εσάς! Στήριξε την ανεξαρτησία του tvxs.gr, κάνοντας κλικ εδώ.

ΕΡ. Βλέποντας και το αποτέλεσμα της Συνόδου, ποια νομίζετε πως είναι τα λάθη της κυβέρνησης;

ΑΠ. Η κυβέρνηση στερείται παντελώς στρατηγικής. Δεν έθεσε θέμα κυρώσεων παρά μόνον οκτώ μήνες μετά το παράνομο τουρκολιβυκό σύμφωνο, σχεδόν ένα χρόνο μετά την επί της αρχής απόφαση για τις κυρώσεις που εξασφάλισε ο Αλέξης Τσίπρας. Δεν πήρε κυρώσεις γιατί δεν τις ζήτησε έγκαιρα, σε αντίθεση με την μικρή Κύπρο που πήρε κυρώσεις, έστω ελαφρές.  Δεν πήρε όμως κυρώσεις και γιατί δεν ενέταξε τη σχετική προσπάθεια σε ένα πλαίσιο ενεργητικής, πολυμερούς διπλωματίας, όπως είχαμε κάνει εμείς. Για παράδειγμα, για πάνω από ενάμιση χρόνο εγκατέλειψε τον πολύ αποτελεσματικό θεσμό της Διάσκεψης των 7 χωρών του Ευρωπαϊκού Νότου, με αποτέλεσμα να αποξενώσει φυσικούς μας συμμάχους, όπως η Ιταλία και η Ισπανία.

Σημαντική εκδήλωση του κενού στρατηγικής είναι και οι αντιφάσεις που υπάρχουν μεταξύ του ΥΠΕΞ και του κ. Μητσοτάκη, όταν ο τελευταίος αποκλίνει από τις σταθερές της εξωτερικής μας πολιτικής. Για παράδειγμα το ΥΠΕΞ καταδικάζει  τις τουρκικές παραβιάσεις στην  ελληνική υφαλοκρηπίδα. Αντιθέτως, ο κ. Μητσοτάκης, μιλά για έρευνες «σε μη οριοθετημένη περιοχή», αδυνατίζοντας τις ελληνικές θέσεις και δίνοντας επιχειρήματα σε όσους διαφοροποιούν την περίπτωση των τουρκικών παραβιάσεων στην Κύπρο και στην Ελλάδα. Άλλο παράδειγμα, σε σχέση με την πολυμερή Διάσκεψη για την Ανατολική Μεσόγειο. Σύμφωνα με πληροφορίες που δεν έχουν διαψευσθεί, το ΥΠΕΞ προέβη σε διαβήματα στα κράτη-μέλη ΕΕ τονίζοντας ότι θα συναινέσει στην πραγματοποίησή της Διάσκεψης μόνο αν τερματιστεί η τουρκική προκλητικότητα. Αντιθέτως, ο κ. Μητσοτάκης «άδειασε» τη διπλωματία μας, συναινώντας στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, να προχωρήσει η Διάσκεψη χωρίς όρους και εγγυήσεις. 

 

ΕΡ. Πως θα πρέπει να κινηθεί η κυβέρνηση ώστε να αποφύγει μια νέα διπλωματική ήττα και ποια πιστεύετε ότι θα είναι η στάση των ΗΠΑ του Μπάιντεν;

ΑΠ. Πρέπει να αποκτήσουμε εθνική στρατηγική με πρώτο βήμα την αυτοκριτική της κυβέρνησης και τη σύγκληση του Συμβουλίου πολιτικών αρχηγών. Σχετικά με τη στάση των ΗΠΑ, αποτελεί θετική ευκαιρία η προεδρία Μπάιντεν, αρκεί να αξιοποιηθεί όπως πρέπει. Με τις ΗΠΑ κερδίζουμε όταν μπορούμε να αναδείξουμε την αμοιβαιότητα των συμφερόντων, όπως κάναμε στην περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ με τον αγωγό EastMed και το σχήμα 3 +1, όχι όταν εμφανιζόμαστε, όπως έκανε ο κ. Μητσοτάκης στην Ουάσιγκτον,  ως προβλέψιμοι και δεδομένοι.

Σε κάθε περίπτωση όμως δεν πρέπει, ως Ευρωπαϊκή Ένωση, να αφήσουμε τις ΗΠΑ να καθορίζουν την ευρωπαϊκή πολιτική και τις εξελίξεις στην περιοχή μας. Η τελευταία παράγραφος των συμπερασμάτων του Συμβουλίου είναι απογοητευτική και από αυτή την άποψη, αφού ουσιαστικά αποδέχεται  ότι η ευρωπαϊκή στρατηγική για τα θέματα με την Τουρκία θα διαμορφωθεί όταν αναλάβει η διακυβέρνηση Μπάιντεν.

Εμείς θα έπρεπε ως Ευρώπη να έχουμε μια στρατηγική αυτονομία  σε όλα τα θέματα εξωτερικής πολιτικής αλλά πολύ περισσότερο στα θέματα που μας αφορούν άμεσα. Και στο πλαίσιο της εξωτερικής πολιτικής που εμείς έχουμε προδιαγράψει να συζητούμε με τους Αμερικανούς, όχι να περιμένουμε να διαμορφώσουν αυτοί στρατηγική για να την ακολουθήσουμε στη συνέχεια. Στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να ενισχύσουμε τις προτάσεις για τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης, που βασίζονται στην ιδέα της ευρωπαϊκής κυριαρχίας όχι μόνο στο αμυντικό πεδίο, όπου τα σύνορα κάθε χώρας είναι σύνορα της Ευρώπης, αλλά και στο πολιτικό. Ώστε η ΕΕ θα γίνει διεθνής παίκτης με φωνή δική της, ανεξάρτητη από τις ΗΠΑ. Και να έχει τη δική της άμυνα αυτόνομη από το ΝΑΤΟ.

tvxs.gr