Διεθνής απόδοση τιμής για τα 58 χρόνια από τη δολοφονία του Λαμπράκη
Η58η επέτειος της δολοφονίας του Γρηγόρη Λαμπράκη θα τιμηθεί και φέτος για δεύτερη χρονιά στις ΗΠΑ με τις συντονισμένες εκδηλώσεις δύο τιμημένων με Νόμπελ Ειρήνης Οργανώσεων, των IPPNW (1985) και ICAN (2017), σε μια συγκυρία όπου η πανδημία της Covid-19 υπογράμμισε την ανάγκη απόδοσης ευγνωμοσύνης στους γιατρούς.
Η ανάγκη απόδοσης τιμής στον Λαμπράκη προέκυψε επειδή, αν και σήμερα ο Λαμπράκης αναγνωρίζεται παγκόσμια σαν μάρτυρας της ειρήνης, ελάχιστοι νέοι γνωρίζουν την πραγματική του ιστορία, σε αντίθεση με την εποχή που ευρέως κυκλοφορούσε η ταινία «Ζ».
Είχε προηγηθεί το Παγκόσμιο Συμβούλιο Ειρήνης (IPB), το οποίο του απένειμε μετά θάνατον το «Χρυσό μετάλλιο της ειρήνης» και καθιέρωσε «Μετάλλιο Γρ. Λαμπράκη» με την ανάγλυφη προτομή του, που απονέμεται σε εξαιρετικούς αγώνες για την ειρήνη και τη δημοκρατία.
Ο Γρ. Λαμπράκης παραμένει σύμβολο για όλους τους ειρηνιστές, αλλά ιδιαίτερα για μας, τους γιατρούς, και όχι μόνο με τον μαρτυρικό του θάνατο. Είναι πρότυπο για την ολοκληρωμένη ζωή του. Δεν ήταν ο αποτυχημένος γιατρός που καταπιάστηκε με τα κοινά για να καλύψει κάποιες του φιλοδοξίες, αλλά, αντίθετα, ο πρωταθλητής, ο βαλκανιονίκης σε όλους τους τομείς, επιστήμη, αθλητισμό, πολιτική διορατικότητα.
Ο Λαμπράκης είχε να επιδείξει και μεγάλο, και σημαντικό επιστημονικό έργο, που και μόνο γι’ αυτό θα αρκούσε να χαραχθεί στη μνήμη των συναδέλφων του.
Στα χνάρια του Ιπποκράτη
Αλλά και ασκώντας την Ιατρική, ο Λαμπράκης βάδιζε στα χνάρια του Ιπποκράτη και αποτελεί πρότυπο του γιατρού ,ειδικά για τις συνθήκες που επικρατούν σήμερα. Από την Κατοχή κιόλας, στην Αθήνα πρωτοστατεί σε συλλαλητήρια και διαδηλώσεις, ιδρύει την Ένωση Ελλήνων Αθλητών, που ασχολήθηκε με τη συνέχιση με όλους τους τρόπους της αθλητικής κίνησης και την περίθαλψη αθλητών και μη για να μην πεθάνουν της πείνας. Η κλινική «Λευκός Σταυρός» τέθηκε εξ ολοκλήρου στη διάθεση των επιτροπών συσσιτίων για την επιβίωση του ελληνικού λαού από τη γενοκτονία που του επέβαλαν οι Γερμανοί με τον λιμό. Χάρη στον Λαμπράκη οργανώθηκε η υγειονομική περίθαλψη και παρακολούθηση των αθλούμενων και δεν είναι λίγες οι ζωές που κερδήθηκαν χάρη στις προσπάθειές του.
Τα πρώτα μετακατοχικά χρόνια αγωνίστηκε για τους ίδιους στόχους σαν μέλος του Δ.Σ. του ΣΕΓΑΣ και αργότερα ίδρυσε έναν νέο υγειονομικό οργανισμό, το ΤΥΠΑ (Ταμείο Υγείας και Περίθαλψης Αθλητών), μια και ήταν ευαίσθητος στο δράμα των αθλητών που εγκαταλείπονται στην τύχη τους πριν καλά - καλά μαραθούν τα στέφανα της δόξας.
Ο αγωνιστής
Στον Εμφύλιο ο Γρ. Λαμπράκης δούλεψε νύχτα μέρα στο Νοσοκομείο «Έλενα», περιθάλποντας τους τραυματισμένους αν και ήταν άρρωστος με ίκτερο. Με την υποχώρηση του ΕΛΑΣ βρέθηκε κατηγορούμενος για «αντεθνική δράση»(!) και φυλακίστηκε στου Γουδή. Τον Αύγουστο του 1949 ανοίγει στην Αθήνα την κλινική του (Πατησίων 50). Και εδώ συνεχίζει να δέχεται κάθε Τετάρτη χωρίς αμοιβή, ενώ συνεχίζει μια φορά τον μήνα να κατεβαίνει στην Τρίπολη, όπου στην κλινική του θείου του Κ. Τσουκόπουλου εξετάζει δωρεάν τους συμπατριώτες του. Ακόμη, όπως οι συναθλητές του αναφέρουν, ο Γρ. Λαμπράκης ποτέ δεν δεχόταν χρήματα από αθλητές.
Σαν ειρηνιστής από τότε βροντοφώναζε για τη βαλκανική φιλία και την ανάγκη ελληνοτουρκικής συνύπαρξης, μιλούσε για την ευθύνη των επιστημόνων μπροστά στον πυρηνικό όλεθρο σε μια εποχή που η εξουσία ήθελε τους επιστήμονες απολιτικούς και «αφιερωμένους εις το έργον τους», άρα πειθήνια όργανά της.
Το αντιπυρηνικό κίνημα μετά τη δολοφονία του φούντωσε τόσο στην Ελλάδα, όσο και στο εξωτερικό. Παντού στον κόσμο οργανώνονταν πορείες και πολύμορφες δράσεις που συχνά κατέληγαν σε συλλήψεις και τραυματισμούς διαδηλωτών.
Δημιουργούνται οργανώσεις κατά των πυρηνικών με πρωτοπόρους επιστήμονες στο εξωτερικό, όπως οι Ίδρυμα Bernard Russel, Pugwash, IPPNW, Peaceboat (που μεταφέρει παγκόσμια το μήνυμα των Hibakusha), η ICAN και στην Ελλάδα, άλλες με σαφώς αντιπυρηνικό χαρακτήρα και άλλες με ευρύτερα ειρηνιστικό, όπως οι Σύνδεσμος «Γρ. Λαμπράκης», ΕΕΔΥΕ, ΚΕΑΔΕΑ, ΑΚΕ, ΠΕΑΚΒΑ, ΠΑΚΑΒ, ΠΙΕΚΒΟ, ΕΓΑΚ, Επιτροπή Ειρήνης Διανοουμένων Καλλιτεχνών, πρωτοβουλίες κυβερνήσεων (όπως η πρωτοβουλία των 6), βουλευτών, δημάρχων, όπως η Mayors for Peace, που μετά από πολύχρονους αγώνες έχουν σαν αποτέλεσμα στον ΟΗΕ τις αντιπυρηνικές συμφωνίες που ξεκίνησαν δειλά το 1968, με την πρώτη συμφωνία για τη μη διασπορά των πυρηνικών, για να φθάσουν το 1995 στην ΝΡΤ και την πλήρη απαγόρευση των πυρηνικών δοκιμών το 1996.
Μετά την υπογραφή των αντιπυρηνικών συμφωνιών και την πραγματική μείωση των πυρηνικών κεφαλών παγκόσμια πολλοί εφησύχασαν. Κι όμως, το 2015 η IPPNW (Νόμπελ Ειρήνης 1986) εξέδωσε επικαιροποιημένη μελέτη στην οποία υπογραμμίζεται ότι ακόμη και ένας περιορισμένος πυρηνικός πόλεμος (Ινδία - Πακιστάν) θα προκαλούσε περιβαλλοντολογική αλλαγή ικανή να φέρει πυρηνικό λιμό με θύματα 2 δισ. ανθρώπους.
Στις 22 Ιανουαρίου 2021, με την ενεργή πολύχρονη προσπάθεια των πολλών διεθνών οργανώσεων που απαρτίζουν την ICAN (Νόμπελ Ειρήνης 2017), ετέθη σε ισχύ στον ΟΗΕ η Συνθήκη για την Απαγόρευση των Πυρηνικών Όπλων (Treaty on the Prohibition of Nuclear Weapons), η οποία αποτελεί τη νομική βάση για την πλήρη απαγόρευση των χειρότερων όπλων μαζικής καταστροφής και η προσπάθεια συνεχίζεται για την πλήρη εφαρμογή της από όλα τα κράτη - μέλη.
Τα δυστυχήματα στο Τσέρνομπιλ και στη Φουκουσίμα απέδειξαν την έλλειψη κάθε ασφάλειας σε όλη την αλυσίδα της πυρηνικής τεχνολογίας, από την εξόρυξη μέχρι τα πυρηνικά απόβλητα και τη στενή σχέση ανάμεσα στα πυρηνικά εργοστάσια και τα πυρηνικά και ραδιενεργά όπλα.
Ο Γρ. Λαμπράκης ήδη από το 1962 στην ομιλία του στο Συνέδριο Ειρήνης της Μόσχας ζητούσε «να τεθεί τέλος στις πυρηνικές δοκιμές, οι οποίες θα είναι ολέθριες για την υγεία του ανθρώπινου γένους» και κατέληγε στο επίκαιρο και σήμερα αίτημα για γενικό αφοπλισμό και τη δημιουργία αποπυρηνικοποιημένων ζωνών.
Χωρίς πολέμους και χωρίς φόβους
Η απόφαση των τιμημένων με Νόμπελ Ειρήνης για τους αντιπυρηνικούς αγώνες τους οργανώσεων IPPNW και ICAN να τιμήσουν και φέτος τον Λαμπράκη διεθνώς υπενθυμίζει ότι το όνειρο του Λαμπράκη «για να ζουν οι άνθρωποι χωρίς πολέμους και χωρίς φόβους» παραμένει και δικό μας όνειρο παγκόσμια.
Στην Ελλάδα ο ελληνικός κλάδος της IPPNW και το ΠΑΔΟΠ διοργανώνουν στον τάφο του Λαμπράκη στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών το Σάββατο 29 Μαΐου εκδήλωση μνήμης του, αφιερωμένη στον συνεχιζόμενο πόλεμο στη μαρτυρική Παλαιστίνη, μια περιοχή όλο και πιο επικίνδυνη, αφού το Ισραήλ κατέχει πυρηνικά όπλα, το Ιράν φαίνεται να προσπαθεί να κατασκευάσει, ενώ και ο Πρόεδρος Ερντογάν δήλωσε ότι θα επιθυμούσε να αποκτήσει.
* Η Μαρία Αρβανίτη - Σωτηροπούλου είναι πρόεδρος του ελληνικού κλάδου της IPPNW, αντιπρόσωπος της ICAN στην Ελλάδα
Δεν υπάρχουν σχόλια