«Βαρέθηκα να ακούω βλακείες για την πανδημία»
«Το να τραγουδάω στο μπάνιο δεν μου κάνει τίποτα. Τι να φτουρήσει χωρίς κοινό;» Εννοείται αυτό θα πει ο Μάρτιν Ζακς, ο αρχι-αλλόκοτος επικεφαλής τού επίσης αλλόκοτου συγκροτήματος Tiger Lillies. Που με το μαύρο, στα όρια του γκροτέσκου και ακόμη παραπέρα, χιούμορ τους θα εμφανιστούν την άλλη Τετάρτη στο Ηρώδειο. Η παράσταση «The Crack οf Doom and other quarantine tales», που αναβλήθηκε πέρσι, θα γίνει φέτος.
Μάλιστα λένε πως θα είναι το μεγαλύτερο σόου που έχουν δώσει ποτέ στη χώρα μας. Δεν περιμένουμε φυσικά να γνωρίσουμε τώρα τους Tiger Lillies. Αυτό το αλλοπρόσαλλο μουσικο-θεατρικό γκρουπ με τους φανατικούς οπαδούς, που λατρεύει τη χώρα μας και δεν αφήνει τίποτα στη θέση του και κανέναν στην ησυχία του! Κάτι που έχουμε, αν μη τι άλλο, απόλυτη ανάγκη.
● Ζούμε σε έναν παρανοϊκό κόσμο. Μα και οι δικές σας παραστάσεις είναι πλήρως παρανοϊκές. Μες στην πανδημία δώσαμε κι εμείς μια παράσταση: με μάσκες, κρύβοντας πρόσωπα και συναισθήματα. Μα κι εσείς χρησιμοποιείτε «προσωπεία»: περίεργα μακιγιάζ, αλλόκοτα ρούχα, περίτεχνα καπέλα. Τελικά πώς μπορείς να κάνεις μια πανδημία, καλλιτεχνία; Πώς μπορούμε να ζήσουμε εκτός φόβου μέσα σε μια φοβική πραγματικότητα;
Ζούμε πολύ περίεργες και δύσκολες στιγμές. Ταυτόχρονα είναι και έντονα σουρεαλιστικές. Ωστόσο θεωρώ πως έχουμε την ικανότητα προσαρμογής. Θυμάμαι πως όταν όλος ο κόσμος «έκλεισε», δεν το πιστεύαμε! Τη δεκαετία του '60 ο τότε υπουργός Υγείας των ΗΠΑ είχε δηλώσει πως δεν θα ξαναζήσουμε πανδημία κι αντίστοιχες σπουδές δεν χρειάζονται. Καλό μυαλό και δαύτος.
Η πανδημία ήρθε και κλειστήκαμε μέσα. Μετά συζητούσαμε για το αν πρέπει ή όχι να φοράμε μάσκες. Δίχως αυτή η συζήτηση να έχει σταματήσει, με κύματα του ιού να έρχονται απανωτά, ζούμε κάπου ανάμεσα από αυτές: τις μάσκες. Που άλλοτε ξεχνάμε να τις βάλουμε και άλλοτε να τις βγάλουμε. Κυριολεκτικά και μεταφορικά.
● Εσείς πώς το βιώσατε;
Προσωπικά, καθώς τα τελευταία 30 χρόνια γυρνοβολάω τον κόσμο δίνοντας παραστάσεις, δεν το άντεξα. Το να υπάρχω μπροστά σε κοινό είναι η συναισθηματική και καλλιτεχνική μου απελευθέρωση.
Ολο αυτόν τον καιρό ένιωθα σαν χρυσόψαρο σε γυάλα. Ο μόνος τρόπος να μην τρελαθώ τελείως ήταν να γράφω τραγούδια για το πόσο παρανοϊκά είν' όλα τούτα. Ναι, ζούμε μια παράνοια, αλλά πρέπει να βρούμε τρόπους να μείνουμε λογικοί.
● Η παράσταση «The Crack οf Doom and other quarantine tales» πάνω εκεί έχει βασιστεί;
Θα μπορούσε να πει κάποιος πως πήραμε μια δυστοπία και την κάναμε παράσταση. Μην ξεχνάμε πως τα πάντα μπορούν να γίνουν αστεία και εξωφρενικά. Και πως μπορείς από τα πάντα να βγάλεις χιούμορ. Μάλιστα, όσο πιο δύσκολη και «μαύρη» είναι μια κατάσταση, τόσο πιο εύκολα τη διακωμωδείς! Εξάλλου μιλάς σε μένα. Που το «μαύρο χιούμορ» είναι η ειδικότητά μου. Εμένα που κοιτάζω τα σοκαρισμένα πρόσωπα των θεατών σαν είμαι στη σκηνή με απερίγραπτη χαρά!
Η πανδημία με ενέπνευσε, δεν θα πω ψέματα. Υπήρξαν κάποιοι που μας είπαν πως δεν θα 'πρεπε να γράψουμε γι' αυτή. Μα εμείς πάντα κάνουμε χιούμορ (μαύρο εννοείται) για το τι συμβαίνει γύρω μας. Και τώρα, συμβαίνει αυτό! Ετσι βγάλαμε ένα άλμπουμ που στο πρώτο του μέρος ειρωνευόμαστε τους κορονοβλάκες και στο δεύτερο καταπιανόμαστε με τη θλίψη για όσους χάθηκαν (και από τον ιό και από τα ανεπαρκή μέτρα προστασίας ή συστήματα υγείας).
● Ανήκετε σε μια αγγλοσαξονική παράδοση σάτιρας και σαρκασμού, που ξεκινά από τον Οσκαρ Ουάιλντ και φτάνει στον Νόελ Κάουαρντ. Την ίδια στιγμή έχετε δημιουργήσει και τη δική σας παράδοση. Τελικά, πού ανήκετε;
Είναι και όπως τα λέτε. Θα συμπλήρωνα ωστόσο πως είμαστε και ένας σύνδεσμος ανάμεσα στην Εντίθ Πιαφ, την τσιγγάνικη καλλιτεχνική κουλτούρα και την Μπίλι Χολιντέι.
● Η τελευταία σας δουλειά είναι βασισμένη στα ελληνικά ρεμπέτικα. Πού μάθατε γι' αυτά;
Ηδη από την πρώτη μου επίσκεψη στη χώρα σας. Αμέσως ενδιαφέρθηκα για τα ρεμπέτικα και τα σμυρνέικα. Αυτή η μουσική του δρόμου, που έχει πόνο και ιστορία και καταγώγι και ανάγκη να βγει, αυτή με ενδιαφέρει.
Βασικά είναι η αγαπημένη μου μουσική! Αν και δεν παίζουμε στ' αλήθεια ρεμπέτικα. Είναι η δική μας μουσική εμπνευσμένη από τους στίχους και το συναίσθημα του ρεμπέτη. Τώρα που το καλοσκέφτομαι, μάλλον δεν θα μπορούσα να παίξω ποτέ ρεμπέτικη μουσική. Δεν είμαι ικανός.
● Πολλά έχουν ειπωθεί για το πώς οι κυβερνήσεις στάθηκαν και στέκονται πολιτικά απέναντι στον κορονοϊό. Παίρνοντας συγκεκριμένες αποφάσεις που έχουν τεράστιες συνέπειες σε πολλαπλά επίπεδα (υγείας, εκπαίδευσης, εργασίας, κοινωνίας) και όχι πάντα με την ανάλογη επιτυχία - ίσως ακριβώς το αντίθετο. Πώς το σχολιάζετε;
Βαρέθηκα τον Covid-19, βαρέθηκα όλες τις βλακείες που ακούω και διαβάζω για την πανδημία, για τα μέτρα, για τις θεωρίες συνωμοσίας: πιες χλωρίνη, φίλα λείψανα, τον ιό τον έβγαλαν οι κομμουνιστές, το εμβόλιο θα σε κάνει να βγάλεις τρίτο χέρι. Βαρέθηκα τις βλακείες που γίνονται στη χώρα μου (σ.σ. Αγγλία). Βαρέθηκα όλους τους ηλίθιους που κυκλοφορούν δίχως μάσκα, δίχως εμβόλιο, δίχως να νοιάζονται για τίποτα.
Είναι ένας θανατηφόρος ιός - τελεία και παύλα. Από την άλλη, το πώς το διαχειρίστηκαν σχεδόν όλες οι κυβερνήσεις δεν έχει καμία απολύτως λογική! Οτι δηλαδή είναι ΟΚ να μπεις σε ένα μπαρ, να μεθύσεις και να φωνάζεις, αλλά να κάτσεις σε ένα θέατρο με τη μάσκα σου, με αποστάσεις και με το στόμα σου κλειστό, για να βιώσεις λίγο πολιτισμό - αυτό απαγορεύτηκε! Καμία λογική δεν υπήρξε ούτε υπάρχει σε αυτό. Απλά η τέχνη και ο πολιτισμός διώκονται. Αυτό συμβαίνει.
⚫ INFO: Τετάρτη 29.9, στο Ωδείο Ηρώδου Αττικού, στις 21.00 (οι πόρτες ανοίγουν στις 20.00). Εισιτήρια: 25-80 ευρώ. Διάθεση εισιτηρίων: Τηλεφωνικά στο 11876, online στο viva.gr και στα κεντρικά εκδοτήρια του Φεστιβάλ Αθηνών (Πανεπιστημίου 39 - εντός στοάς Πεσμαζόγλου).
Δεν υπάρχουν σχόλια