Ο ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ ΒΑΖΕΙ ΔΥΣΚΟΛΑ ΣΕ ΤΣΙΠΡΑ ΚΑΙ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗ...

 

Φελνίκος

Η υποψηφιότητα Παπανδρέου για την αρχηγία στο ΚΙΝΑΛ και η ισχυρή πιθανότητα να είναι αυτός που θα το οδηγήσει στις εκλογές έχει φέρει τα πάνω κάτω στο πολιτικό σύστημα. Όλοι προσπαθούν να μαντέψουν την έκταση και το βάθος των αλλαγών που μπορεί να συντελεστούν και πρωτίστως στο παιχνίδι της διακυβέρνησης. Οι επόμενες εκλογές είναι με το σύστημα της απλής αναλογικής και η βασίμως πιθανολογούμενη εκλογική ρευστότητα μπορεί να δημιουργήσει καταστάσεις, οι οποίες μέχρι πρότινος ήταν εκτός δημοσίας συζητήσεως. Εάν υπάρξουν απώλειες για τα δύο μεγάλα κόμματα και έχουμε ενίσχυση του ΚΙΝΑΛ, αλλά και του χώρου της ακραίας δεξιάς, η οποία πέραν του εθνικισμού και της ξενοφοβίας αιμοδοτείται τώρα και από το αντιεμβολιαστικό κίνημα οι αλλαγές μπορεί να είναι τεκτονικές. Στο εκρηκτικό αυτό κοκτέϊλ πρέπει να προσθέσουμε και την ενεργειακή κρίση, με τις αυξήσεις να τινάζουν στον αέρα προϋπολογισμούς και να πλήττουν σοβαρά νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Κατά συνέπεια οι εξελίξεις στο ΙΝΑΛ αφορούν και την κυβέρνηση και την αξιωματική αντιπολίτευση επειδή από το αποτέλεσμα της εκλογής θα επηρεαστούν οι στρατηγικές της αυτοδυναμίας και της προοδευτικής διακυβέρνησης που έχουν επιλέξει Μητσοτάκης και Τσίπρας αντίστοιχα, ενώ θα συναρτηθεί ακόμη και ο χρόνος των εκλογών. Μέχρι τώρα Μαξίμου και Κουμουνδούρου θεωρούσαν το ΚΙΝΑΛ "ακίνητο και ακούνητο στρατιωτάκι", της τάξεως του 5-6% που δεν εμπνέει ανησυχία και κάνει το κυβερνητικό παιχνίδι υπόθεση των δύο: της Δεξιάς και της Αριστεράς, που λεηλατούν το Κέντρο. Βεβαίως ο μεγαλύτερος προβληματισμός υπάρχει στον ΣΥΡΙΖΑ καθώς αυτός αντιμετωπίζει και το μεγαλύτερο πρόβλημα από μια πιθανή εκλογή Παπανδρέου και αξιοπρόσεκτη ενίσχυση του ΚΙΝΑΛ.

Δεν είναι τυχαίο ότι η υποψηφιότητα και μόνον του Γιώργου Παπανδρέου έχει προκαλέσει ταραχή στην αξιωματική αντιπολίτευση καθώς το μεγάλο ποσοστό της δύναμής του προέρχεται από τον χώρο της Κεντροαριστεράς. Τα ηγετικά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ προσπαθούν να μαντέψουν τις επιπτώσεις που θα έχει για το κόμμα τους η (λίαν πιθανή) εκλογή Παπανδρέου. Οι δε βουλευτές του, οι προερχόμενοι από το ΠΑΣΟΚ, εμφανίζονται ανήσυχοι σφόδρα και για έναν επιπλέον λόγο: οι ψηφοφόροι τους στο σημαντικότερο ποσοστό τους είναι παλαιοί ψηφοφόροι του ΠΑΣΟΚ και στην πλειοψηφία τους "παπανδρεϊκοί", οι οποίοι αποχώρησαν όταν στη Χαριλάου Τρικούπη, το 2012, τέθηκε επικεφαλής ο Ευάγγελος Βενιζέλος. Και στο Πολιτικό Συμβούλιο και στην Κεντρική Επιτροπή Ανασυγκρότησης η πολιτική συζήτηση, πέραν των διαδικαστικών για το συνέδριο, επικεντρώθηκε στα νέα δεδομένα που δημιουργεί η ενίσχυση του ΚΙΝΑΛ, εφόσον εκλεγεί στην ηγεσία του ο Γιώργος, την οποίαν σχεδόν όλοι -και όχι μόνον στην αξιωματική αντιπολίτευση- προεξοφλούν.

Η άποψη της εσωκομματικής αντιπολίτευσης, όπως εκφράστηκε δια στόματος Νίκου Φίλη,  είναι ότι με τον Γιώργο επικεφαλής του ΚΙΝΑΛ θα πρέπει ο ΣΥΡΙΖΑ να σταματήσει να δίνει μάχες για την κατάκτηση του Κέντρου και να στρίψει το τιμόνι πιο αριστερά. Σύμφωνα με αυτή την άποψη το ΚΙΝΑΛ με επικεφαλής τον Παπανδρέου θα επικρατήσει στην Κεντροαριστερά και θα ανακόψει την διείσδυση του Μητσοτάκη, πρωτίστως, και του Τσίπρα, δευτερευόντως, στο Κέντρο. Δεν είναι μόνον οι καινοτόμες ιδέες του Γιώργου και οι προοδευτικές του απόψεις, αλλά και οι σχέσεις που έχει με τη διεθνή και ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία, η οποία με τη νίκη του SPD στη Γερμανία, τις προοδευτικές κυβερνήσεις σε Νορβηγία και Ολλανδία, τις κυβερνήσεις συνεργασίας σοσιαλιστών και κομμουνιστών σε Πορτογαλία και Ισπανία καθώς και την εκλογή Μπάϊντεν στις ΗΠΑ φαίνεται να ανακάμπτει. Στην Κουμουνδούρου μοιράζονται για το τι πρέπει εφεξής να πράξουν: Οι "ομπρελάδες" αναφωνούν ...κλίνατε επ' αριστερά και οι "προεδρικοί" ...ολοταχώς προς το Κέντρο.

Τον Τσίπρα και τους συνεργάτες του -οι οποίοι ειρήσθω εν παρόδω, μέχρι και λίγο πριν ανακοινώσει την υποψηφιότητά του ο ΓΑΠ, δεν περίμεναν ότι θα το κάνει- πρωτίστως τους απασχολεί αν ο Παπανδρέου θα παραμείνει στη γραμμή της προοδευτικής διακυβέρνησης και ενάντια στη συντήρηση. Βλέπουν θετικά την εξέλιξη επειδή θεωρούν ότι με τον Γιώργο καίγεται το χαρτί της συνεργασίας με την κυβέρνηση, που έπαιζε ο Λοβέρδος. Κακώς, πάντως ερμηνεύουν τα λεγόμενα του Γιώργου ως στοίχιση του ΚΙΝΑΛ  με τον ΣΥΡΙΖΑ. Ο Παπανδρέου θεωρεί ότι η προοδευτική διακυβέρνηση μπορεί να πραγματωθεί μέσα από την ενίσχυση της Κεντροαριστεράς, κατά συνέπεια η άνοδος του ΚΙΝΑΛ είναι το πρώτο του μέλημα και η διεκδίκηση κυβερνητικού ρόλου σε περίπτωση αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης. Επίσης, όταν στη δήλωσή του αναφέρεται σε "Παράταξη ικανή να απαντήσει αποτελεσματικά στη συντήρηση" κακώς στον ΣΥΡΙΖΑ θεωρούν ότι είναι μόνον ενάντια στην κυβέρνηση. Ο Γιώργος και κατά το παρελθόν όταν ομιλούσε για συντήρηση περιελάμβανε και τον ΣΥΡΙΖΑ, λόγω λαϊκισμού, αφοριστικού λόγου, σύμπραξης με τους ΑΝΕΛ και αναχρονισμού σε θέματα, όπως τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, οι σχέσεις εκκλησίας κράτους κ.α. 

Σίγουρα, η αντιδεξιά φυσιογνωμία του ΠΑΣΟΚ και των Παπανδρέου δεν αμφισβητείται. Το ίδιο και η προτίμησή του σε ριζοσπαστικές και προοδευτικές πολιτικές, όμως εκλογικό μέτωπο ΣΥΡΙΖΑ ΚΙΝΑΛ δεν πρόκειται να υπάρξει. Το τι θα συμβεί την επομένη των εκλογών δεν μπορεί κάποιος να το προβλέψει. Ο βαθμός της απροσδιοριστίας είναι μεγάλος και αυτό στην Κουμουνδούρου το ξέρουν και προσπαθούν, όσο μπορούν, να το διερευνήσουν. Το εκλογικό αποτέλεσμα, η δύναμη των κομμάτων και οι διαθέσεις της κοινωνίας (όπως εκφράζεται μέσω των θεσμισμένων διαδικασιών, αλλά και των ομάδων πίεσης και συμφερόντων που επηρεάζουν σημαντικά το δημόσιο βίο) είναι αυτά που θα καθορίσουν και τις τελικές αποφάσεις των τριών πρώτων κομμάτων, τα οποία και συνταγματικά έχουν τον πρώτο λόγο στο σχηματισμό κυβέρνησης σε περίπτωση που δεν υπάρχει αυτοδυναμία. Υπάρχει όμως και μια άλλη προσέγγιση: Η εκλογή Παπανδρέου και η βασίμως πιθανολογούμενη ενίσχυση του ΚΙΝΑΛ σε βάρος κυρίως της αξιωματικής αντιπολίτευσης, αλλά σε κάποιο ποσοστό και από την συμπολίτευση, εάν κάποιοι δυσαρεστημένοι από την κυβερνητική πολιτική θελήσουν να στείλουν "μήνυμα" στον Κυριάκο Μητσοτάκη, μπορεί να επιταχύνει και να σχηματοποιήσει τις διεργασίες που συντελούνται στα δεξιά της ΝΔ. Προφανώς στο Μαξίμου το γνωρίζουν και γι' αυτό προβληματίζονται για το εφεξής καταλληλότερο μείγμα της κυβερνητικής, αλλά και κομματικής πολιτικής. Η μάχη στο Κέντρο με την έλευση Παπανδρέου γίνεται πλέον δύσκολη και το ερώτημα είναι μήπως η σπατάλη περισσότερων δυνάμεων για να μην χαθούν όσα έχουν κερδηθεί μεγαλώσει το κενό από τα δεξιά.

Εξυπακούεται πως ο αστάθμητος παράγων Παπανδρέου αλλάζει άρδην τα δεδομένα. Ένα ενισχυμένο και με διψήφιο ποσοστό ΚΙΝΑΛ, με τη σταθερότητα του ΣΥΡΙΖΑ να βρίσκεται στο 25%, με ενίσχυση του χώρου της ακραίας δεξιάς, με τον χειμώνα να έρχεται βαρύς λόγω της ακρίβειας και τη ΝΔ σε πτώση λόγω κυβερνητικής φθοράς από την τριπλή κρίση: οικονομική, υγειονομική, ενεργειακή, είναι δύσκολο να προβλέψει κάποιος τις επιπτώσεις που θα έχει η απλή ανλογική στην εκλογική γεωγραφία και ποια στρατηγική θα επικρατήσει. Το σίγουρο είναι ότι αυτό θα αργήσουμε να το μάθουμε καθώς η απόφαση του Κυριάκου Μητσοτάκη είναι να μην στήσει κάλπες τον Οκτώβριο του 2022, όπως αρχικά σκεφτόνταν, αλλά να εξαντλήσει την τετραετία. Επειδή τα χρήματα του Ταμείου Ανάκαμψης χρειάζονται χρόνο για να αποδώσουν, η πανδημία επιμένει και η ενεργειακή κρίση μέχρι το καλοκαίρι θα έχει εξαντλήσει νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Τα κόμματα μέχρι τον Μάρτιο του 2023 έχουν λοιπόν 17 μήνες για να αναθεωρήσουν στόχους και πολιτικές. Και ο ΣΥΡΙΖΑ και το ΚΙΝΑΛ θα κάνουν με άνεση τα συνέδριά τους τον προσεχή Φεβρουάριο και Μάρτιο.

Κι αν η Χαριλάου Τρικούπη πρέπει να περιμένει την εκλογή του νέου αρχηγού και ανάλογα να πράξει για το συνέδριό της, η Κουμουνδούρου ήδη μπήκε σε προσυνεδριακού ρυθμούς. Και είναι λογικό να μπει με γκρίνια. Η εσωκομματική αντιπολίτευση δεν θέλει να ισχύσει παλαιότερη απόφαση, που προέβλεπε ότι οι βουλευτές και τα μέλη της Κεντρικής Επιτροπής, που υπερβαίνουν τα 700, είναι αυτοδίκαια και σύνεδροι. Θέλουν και οι 5.000 σύνεδροι να εκλεγούν από τη βάση. Προφανώς επειδή ελπίζει ότι έτσι θα έχει μεγαλύτερο έλεγχο στο συνέδριο και κυρίως στη νέα Κεντρική Επιτροπή. Επίσης αρνείται να υπάρχει μεγάλος αριθμός (150 πρότεινε ο Τσίπρας) αριστίνδην συνέδρων και σε κάθε περίπτωση, εάν συμφωνηθεί ο αριθμός, αυτοί να έχουν δικαίωμα μόνον παρέμβασης στο συνέδριο. Θυμίζουμε ότι στα συνέδρια του ΠΑΣΟΚ οι "αριστίδηδες" (όπως αποκαλούσαν, στην πράσινη κομματική αργκό, τους αριστίνδην συνέδρους) έφταναν ή και ξεπερνούν σαν τους 1.000. Επιπροσθέτως, αρνούνται το ποσοστό της Προοδευτικής Συμμαχίας (πασοκογενείς, Γέφυρα, ΔΗΜΑΡ) στο συνέδριο και την νέα Κεντρική Επιτροπή να είναι μίνιμουμ 20%. Αντιπροτείνουν 10%. Θέλουν μόνο 500 στο συνέδριο και 25 από τα 250 μέλη της Κ.Ε. να είναι από την Προοδευτική Συμμαχία. Το πιθανότερο είναι πάντως να συμφωνήσουν στην πρόταση Τσίπρα: στο 20% να περιλαμβάνονται και όλοι όσοι ενεγράφησαν στον ΣΥΡΙΖΑ από το 2019 και μετά, στους οποίους δεν περιλαμβάνονται μόνο οι κεντροαριστεροί της διεύρυνσης, αλλά και όσοι αριστεροί επανήλθαν στις κομματικές οργανώσεις. Δυστυχώς, για τον Αλέξη Τσίπρα η πλειονότητα των συντρόφων του περισσότερο ενδιαφέρεται αν η ομάδα τους θα έχει  5-6 περισσότερα μέλη στην Κ.Ε. και λιγότερο αν θα φύγει ο Μητσοτάκης από την κυβέρνηση, όπως διακαώς επιθυμεί ο ίδιος.

Πάντως, ο Ευκλείδης Τσακαλώτος συνέταξε κείμενο με 21 συγκεκριμένες προτάσεις της Ομπρέλας, που χωρίζονται σε τρεις κατηγορίες: 1) Νόμοι και διατάξεις νόμων που δεσμεύεται να καταργήσει μια προοδευτική κυβέρνηση. 2) Άμεσες νομοθετικές πρωτοβουλίες μια τέτοιας κυβέρνησης στο κοινωνικό-οικονομικό τομέα. 3) Άλλες παρεμβάσεις στο χώρο της δημοκρατίας, των δικαιωμάτων. Η κάθε κατηγορία περιλαμβάνει επτά προτάσεις και στόχος του κειμένου, όπως αναφέρεται, είναι "Πρώτον, να συσπειρώσει το ίδιο μας το κόμμα για να μπορούμε όλοι και όλες να έχουμε ένα ενιαίο πολιτικό αφήγημα που θα αναδεικνύει προτεραιότητες, δεσμεύσεις, και κατευθύνσεις. Δεύτερον, να γίνει πεδίο συζήτησης με τις άλλες πολιτικές δυνάμεις με άμεσες προτεραιότητες για μια προοδευτική κυβέρνηση. Και τρίτον, να αποτελέσει το πλαίσιο συζητήσεων με την κοινωνία, φορείς, συνδικάτα, κινήματα κλπ.". Η εντύπωση που αποκομίζει κάποιος διαβάζοντας το κείμενο είναι πως αυτό θα μπορούσε να είναι οι κυβερνητικές δεσμεύσεις μιας προοδευτικής κυβέρνησης συνεργασίας, ενώ στο μεγαλύτερο μέρος τους αποτελούν κωδικοποίηση θέσεων που περιλαμβάνονται στις αποφάσεις της Προγραμματικής Συνδιάσκεψης του Ιουλίου και έχουν δημοσιοποιηθεί, δια στόματος Αλέξη Τσίπρα.

Σε κάθε περίπτωση η υποψηφιότητα (και πιθανότατα η εκλογή) Παπανδρέου βάζει δύσκολα στον Τσίπρα και τον ΣΥΡΙΖΑ. Εκτός από την εκλογική αριθμητική για το ποσοστό που τους κόβει, θέτει την Κουμουνδούρου και ενώπιον διλλημάτων, που αφορούν τη φυσιογνωμία, τη στρατηγική, τις προτεραιότητες, τις πολιτικές και τις συμμαχίες. Εξάλλου τα κόμματα γίνονται καλύτερα όταν έχουν αναταγωνισμό και όχι όταν, όπως στον ΣΥΡΙΖΑ, εφησυχάζουν επειδή "καθάρισαν" με τη δεύτερη θέση και αρκεί να περιμένουν να πέσει ο Μητσοτάκης για να επανέλθουν αυτοί στο γκουβέρνο. Η απειλή Παπανδρέου θα τους κάνει να ξανασκεφθούν, όχι μόνο αν θα στρίψουν το τιμόνι αριστερά ή δεξιά, αλλά και πως μπορούν να συνεργαστούν με τους σοσιαλδημοκράτες και ποια είναι η ριζοσπαστική άμα και σοβαρή πρόταση διακυβέρνησης που μπορούν να καταστήσουν πλειοψηφικές τις δυνάμεις της Αριστεράς και του Κέντρου. Αυτά είναι τα μεγάλα διακυβεύματα, μαζί φυσικά με τις (κατά βάσιν σωστές) προτάσεις του Τσίπρα για τη νέα γενιά, το μέλλον της οποίας εν πολλοίς θα καθορίσει και το μέλλον της χώρας. Η χώρα και όχι η Κεντρική Επιτροπή είναι το ζητούμενο. Οι πολίτες και όχι οι σύνεδροι. Η εθνική επιβίωση και όχι η κομματική διεύρυνση...

matrix24.gr