Πόρισμα OLAF: Μεθοδευμένη συγκάλυψη επαναπροωθήσεων στο Αιγαίο
Δεκατέσσερις μήνες μετά τις αποκαλύψεις του διεθνούς Τύπου για εμπλοκή της Frontex σε παράνομες επιχειρήσεις επαναπροώθησης στο Αιγαίο, η διοίκηση της Frontex κατηγορείται ευθέως από την πλέον αρμόδια και έγκυρη ευρωπαϊκή αρχή, την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία για την Καταπολέμηση της Απάτης, τη γνωστή OLAF, για παραβιάσεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.
Οπως αποκαλύπτει το γερμανικό περιοδικό Spiegel σε συνεργασία με το ολλανδικό διαδικτυακό ερευνητικό μέσο Lighthouse Reports, οι «αδιάφθοροι της Ε.Ε.», όπως αποκαλούνται συχνά οι ερευνητές της OLAF, κατηγορούν τρία ανώτατα στελέχη της διοίκησης της Frontex, μεταξύ των οποίων θεωρείται εξαιρετικά πιθανό να περιλαμβάνεται ο κ. Λετζέρι, για μεθοδευμένη συγκάλυψη επίσημων καταγγελιών που αφορούν επαναπροωθήσεις του ελληνικού Λιμενικού, ώστε να μην υπάρξει λογοδοσία για παραβιάσεις θεμελιωδών δικαιωμάτων.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της «Εφημερίδας των Συντακτών», οι μεθοδεύσεις περιλαμβάνουν απόκρυψη στοιχείων και αφόρητες πιέσεις προς υφιστάμενους αξιωματικούς της υπηρεσίας, που φτάνουν μέχρι τον παραγκωνισμό τους, όπως και συστηματική υπονόμευση της Αξιωματούχου Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της υπηρεσίας, που είναι αρμόδια για τη διερεύνηση των καταγγελιών.
Το πόρισμα – κόλαφος της ΟLAF, έκτασης 200 σελίδων, έχει παραδοθεί στα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου της Frontex, που αποτελείται κυρίως από εκπροσώπους των κρατών της ζώνης Σένγκεν, και τους ζητά να επιβάλουν πειθαρχικές κυρώσεις κατά των τριών στελεχών της διοίκησης. Το Διοικητικό Συμβούλιο αναμένεται να συνεδριάσει για το θέμα στις 7 Μαρτίου.
Η έρευνα της OLAF έγινε γνωστή τον Ιανουάριο του 2021 και διεξήχθη σε συνθήκες απόλυτης μυστικότητας από την πλευρά της. Οπως έγινε γνωστό σε ενημέρωση αντιπροσωπείας του Ευρωκοινοβουλίου τη Δευτέρα, η έρευνα περιλαμβάνει συνεντεύξεις με 20 άμεσα εμπλεκόμενους αξιωματούχους της Frontex και στοιχεία από επιτόπια έρευνα στο γραφείο του κ. Λετζέρι στην έδρα της Frontex στη Βαρσοβία.
Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, η OLAF διαπιστώνει ότι στο εσωτερικό της Frontex αποτελούσε κοινό μυστικό ότι οι ελληνικές αρχές έκαναν παράνομες επαναπροωθήσεις, αλλά η ανώτατη διοίκηση επέλεξε να συγκαλύψει τις πιθανές παραβιάσεις, παρεμβαίνοντας στο έργο των αρμόδιων υφιστάμενων αξιωματούχων.
Είναι η πρώτη φορά που ευρωπαϊκή υπηρεσία διατυπώνει κατηγορίες κατά της διοίκησης της Frontex για παραβίαση ευρωπαϊκών κανονισμών και ζητά πειθαρχικές κυρώσεις. Ωστόσο, τις μεθοδεύσεις του κ. Λετζέρι τις είχε διαπιστώσει και η έκθεση της ειδικής επιτροπής του Ευρωκοινοβουλίου τον Ιούλιο, η οποία ωστόσο απέφυγε να ζητήσει κυρώσεις.
«Η Υπηρεσία βρήκε στοιχεία που υποστηρίζουν τις κατηγορίες για παραβιάσεις θεμελιωδών δικαιωμάτων σε κράτη-μέλη με τα οποία είχε αναλάβει κοινή επιχείρηση, αλλά απέτυχε να τις αντιμετωπίσει και να τις διερευνήσει κατάλληλα, ενδελεχώς και αποτελεσματικά. Ως αποτέλεσμα, η Frontex δεν εμπόδισε αυτές τις παραβιάσεις, ούτε μείωσε τον κίνδυνο μελλοντικών παραβιάσεων θεμελιωδών δικαιωμάτων», διαπίστωνε το Ευρωκοινοβούλιο.
Το πόρισμα της OLAF έρχεται τη στιγμή που εκκρεμεί στο Ευρωκοινοβούλιο η έγκριση του απολογισμού των πεπραγμένων της Frontex το 2021. Η τελική απόφαση αναμένεται από την Ολομέλεια τον Μάιο, ωστόσο ήδη οι ευρωομάδες της Αριστεράς, των Σοσιαλδημοκρατών και των Πράσινων που συμμετέχουν στην Επιτροπή του Ευρωκοινοβουλίου για τον Ελεγχο του Προϋπολογισμού προσανατολίζονται στην καταψήφιση της έγκρισης και στη μη απαλλαγή της διοίκησης από τις ευθύνες της διαχείρισης.
Την ίδια ώρα, η ελληνική κυβέρνηση εκδηλώνει με κάθε τρόπο την αμέριστη στήριξή της στον αμφισβητούμενο διευθυντή. Οταν έγινε γνωστό ότι η OLAF ερευνά τους χειρισμούς του κ. Λετζέρι, ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου Νότης Μηταράκης τον επισκέφτηκε στο γραφείο του στη Βαρσοβία, ενώ λίγο αργότερα τον υποδέχτηκε στο Μέγαρο Μαξίμου ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, πλέκοντάς του το εγκώμιο. Μάλιστα, τον περασμένο Ιανουάριο ο υπουργός Μετανάστευσης επέλεξε να τον βραβεύσει με το νέο βραβείο του υπουργείου, τη Διαμνημόνευση Μεταναστευτικής Αρωγής Β′ Τάξης, «για τη σημαντική συμβολή του οργανισμού στην αντιμετώπιση της μεταναστευτικής κρίσης καθώς και των επιπτώσεών της στις τοπικές κοινωνίες».
Δεν υπάρχουν σχόλια