Σημίτης / Τα σημεία αμηχανίας του ΠΑΣΟΚ
Στιγμιότυπο από τα γραφεία του ΠΑΣΟΚ στην οδό Χαριλάου Τρικούπη στην Αθήνα, μετά τον θάνατο του πρώην Πρωθυπουργού και Προέδρου του ΠΑΣΟΚ Κώστα Σημίτη, Κυριακή 5 Ιανουαρίου 2025. (ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΝΑΓΟΠΟΥΛΟΣ/EUROKINISSI)Οι διαφορετικές προσεγγίσεις – στην αχανή διαδικτυακή σφαίρα – γύρω από την πολιτική κληρονομιά του Κωνσταντίνου Σημίτη αποκτούν – σε πλείστες περιπτώσεις – έντονο πολιτικό και ιδεολογικό περιεχόμενο.
Η απώλεια του πρώην πρωθυπουργού δρομολογεί νέες προσπάθειες αποτίμησης της οκταετίας 1996 -2004 από αρθρογράφους και πολίτες που καταθέτουν τις θέσεις τους ή και τις μνήμες τους, στα social media.
Οι αντιμαχόμενες πλευρές
Ίσως, καμία άλλη περίοδος δεν ενέχει τόσα αντιφατικά χαρακτηριστικά. Οι θιασώτες της «σημιτικής» παρακαταθήκης αναφέρονται στην είσοδο της χώρας στην ΟΝΕ, στην ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε., στα μεγάλα έργα ενόψει Ολυμπιακών Αγώνων, στο ανάστημα που σήκωσε ο τότε πρωθυπουργός προς την Ιεραρχία για το θέμα των ταυτοτήτων.
Η αντίπερα όχθη αντιπαραβάλλει την «επίπλαστη ευφορία με τα θαλασσοδάνεια», τα σκάνδαλα του Χρηματιστηρίου και της Siemens, τις μίζες και τη διαπλοκή, τα Ίμια και την παράδοση του Οτσαλάν και την διαμόρφωση μίας κοινωνικής κουλτούρας που ο ατομικισμός υπερτερεί της αλληλεγγύης και της συλλογικής διεκδίκησης.
Διχάζει το αφήγημα του «εκσυγχρονισμού»
Σε αυτό το φόντο, το αφήγημα του «εκσυγχρονισμού» διχάζει τις πολιτικές δυνάμεις και την κοινωνία καθώς δεν μπήκε στο «χρονοντούλαπο της Ιστορίας», όπως θα έλεγε και ο προκάτοχος του Σημίτη, ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ Ανδρέας Παπανδρέου.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης λάνσαρε το σύνθημα του «πολυδύναμου εκσυγχρονισμού» – στην αφετηρία της δεύτερης τετραετίας – διεκδικώντας τον ρόλο του συνεχιστή της σημιτικής κληρονομίας. Σε γενικές γραμμές, αυτό το σύνθημα παρουσιαζόταν ως «πυξίδα» στον δρόμο της σύγκλιση της Ελλάδας με την Ε.Ε. αναφορικά με τους ρυθμούς ανάπτυξης, τα εισοδήματα, τις επενδύσεις κ.α.
Η χρήση ή η αντιγραφή του όρου «εκσυγχρονισμός» από το Μαξίμου, προκαλεί δυσανεξία στα βάθη της Ν.Δ και ιδίως στο καραμανλικό μπλοκ. Το πρωθυπουργικό αυτί, ωστόσο, δεν ιδρώνει. Ακόμα και όταν… ακούει τις εσωτερικές μουρμούρες για την πληθώρα υπουργών και συνεργατών του κ. Μητσοτάκη, που έχουν «σημιτικές» ρίζες.
Στα αριστερά του πολιτικού συστήματος, οι αποστάσεις από την συγκεκριμένη ορολογία είναι συνειδητές και ευδιάκριτες.
Είναι ενδεικτική η καλά ζυγισμένη φράση του Αλέξη Τσίπρα ότι ο Σημίτης «συνέδεσε το όνομά του με το δικό του όραμα για τον εκσυγχρονισμό που καθόρισε τόσο την οικονομική εξέλιξη της χώρας όσο και τη φυσιογνωμία του πολιτικού της συστήματος».
Για τις δυνάμεις της Αριστεράς άλλωστε, η έννοια «εκσυγχρονισμός» είναι συνυφασμένη με την εκχώρηση των δημόσιων υπηρεσιών στους ιδιώτες, την καταστρατήγηση των εργασιακών σχέσεων, τις ληστρικές συμβάσεις, το «ξεβλάχεμα» της κοινωνίας και τόσα άλλα για τα οποία έχει πολιτικές, ιδεολογικές και πολιτισμικές αντιθέσεις.
Το ΠΑΣΟΚ αναζητεί σημείο ισορροπίας
Σε αυτό το πλαίσιο, το ΠΑΣΟΚ – στη σκιά της συζήτησης που έχει ανοίξει με την απώλεια του Κ. Σημίτη – αναζητεί τρόπους ισορροπίας. Τα στελέχη του κόμματος έδωσαν έμφαση στα επιτεύγματα της περιόδου Σημίτη προκειμένου – όπως αναγνώρισαν κάποιοι αναλυτές – να θυμίσουν την περίοδο της «ισχυρής Ελλάδας» στους παλαιούς ψηφοφόρους, που προσδέθηκαν στο άρμα του Κυριάκου Μητσοτάκη.
Στους κόλπους του κινήματος, ταυτόχρονα, επιθυμούν την οριοθέτηση της δημόσιας συζήτησης, γύρω από την περίοδο Σημίτη.
Σύμφωνα με την οπτική των περισσότερων στελεχών άλλωστε το «pasokofication» (σ.σ. η ραγδαία συρρίκνωση των ποσοστών) έχει τις ρίζες του σε εκείνη την εποχή, ανεξαρτήτως του 43,92% των εκλογών του 2009 με επικεφαλής τον Γιώργο Παπανδρέου.
Η ιδεολογική μετάλλαξη του ΠΑΣΟΚ με την προσχώρηση στον νεοφιλελευθερισμό, οι δικαστικές περιπέτειες κορυφαίων υπουργών της περιόδου 1996 – 2004 ή οι στιγμές κυνικότητας (σ.σ. Μνημονεύεται η φράση του Σημίτη “αυτή είναι η Ελλάδα τι να κάνουμε” μετά το ναυάγιο του Σάμινα) αποτελούν πληγές, που εμποδίζουν ακόμα την πλήρη ανάνηψη του Κινήματος.
Σύμφωνα με πληροφορίες του TVXS, από την ηγεσία της Χαριλάου Τρικούπη έχει δοθεί εντολή προς τα στελέχη να επιδείξουν ιδιαίτερη προσοχή κατά τις δημόσιες τοποθετήσεις τους και να προτάξουν τα επιτεύγματα του Κ. Σημίτη, αν δεχτούν (σ.σ. δεν το θεωρούν ιδιαίτερα πιθανό) ερωτήσεις – τρικλοποδιές για τις «αμαρτίες» της σημιτικής περιόδου.
Αμηχανία, μάλιστα, στο «πράσινο στρατηγείο» προκαλούν οι εγκωμιαστικές δηλώσεις σημερινών υπουργών (Χρυσοχοΐδης, Φλωρίδης) για τον Σημίτη, που είχαν πρωταγωνιστικό ρόλο και στις κυβερνήσεις του εκλιπόντος.
Ως γνωστόν, άλλωστε, το ΠΑΣΟΚ επιχειρεί να αποτινάξει τη μομφή περί «συναινετικού δικομματισμού» που προσάπτει ο ΣΥΡΙΖΑ και να επανασυνδεθεί με τα παλιά ακροατήρια που του έδιναν τις εκλογικές νίκες.
Ήτοι, τους μισθωτούς εργαζόμενους, τους αγρότες, τους μικρομεσαίους επαγγελματίες, τους συνταξιούχους.
Πρόκειται για τις κοινωνικές ομάδες που πλήρωσαν το τίμημα του «εκσυγχρονισμού» και αναζητούν καθαρό και πειστικό λόγο ή ακόμα και πολιτική αυτοκριτική για να έρθουν πιο κοντά στο κόμμα που κάποτε ακολούθησαν.
Δεν υπάρχουν σχόλια