Επίθεση ΗΠΑ σε Ιράν / Ο αντίκτυπος στις πυρηνικές εγκαταστάσεις, η επιμονή Τραμπ και οι μυστικές υπηρεσίες
Μπορεί ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να πανηγύριζε για τις αμερικανικές επιθέσεις πριν από λίγες ημέρες σε πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, ωστόσο η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη.
Ο ίδιος διακήρυξε πως η ικανότητα του Ιράν να αναπτύξει πυρηνικά «εξαφανίστηκε ολοκληρωτικά», ωστόσο θα είναι πολύ δύσκολο να εκτιμηθεί πραγματικά η ζημιά που προκλήθηκε από τις επιθέσεις των ΗΠΑ, ενώ δημοσιεύματα που έρχονται στο φως αναφέρουν πως σύμφωνα με αρχικές εκτιμήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, η ζημιά είναι περιορισμένη.
Όπως σημειώνουν σε κοινό άρθρο τους, πέντε δημοσιογράφοι στο περιοδικό The Atlantic, στις ώρες που μεσολάβησαν από τα πλήγματα, οι κορυφαίοι σύμβουλοι του Τραμπ έδωσαν διαφορετικές απαντήσεις σχετικά με την τύχη των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν, τα οποία, σύμφωνα με δορυφορικές εικόνες, οι ιρανικές αρχές ενδέχεται να είχαν μεταφέρει σε άλλη τοποθεσία.
Οι Ιρανοί ηγέτες, εν τω μεταξύ, δεν έχουν δώσει καμία ένδειξη ότι είναι έτοιμοι να εγκαταλείψουν το πυρηνικό τους πρόγραμμα. Αλλωστε το Ιράν δικαιούται να αναπτύξει πυρηνικά προγράμματα για ειρηνικούς σκοπούς.
Ιράν: Οι νέες πληροφορίες των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών και η επιμονή του Τραμπ
Ο Ντόναλντ Τραμπ διέψευσε δημοσιεύματα αμερικανικών μέσων ενημέρωσης, σύμφωνα με τα οποία οι αμερικανικοί βομβαρδισμοί την Κυριακή απλά καθυστέρησαν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν για μερικούς μήνες, στην καλύτερη περίπτωση.
Πολλά από τα δημοσιεύματα αυτά, εκφράζουν όμως τα φιλοισραηλινά γεράκια, που θέλουν την συνέχιση του πολέμου και την πλήρη καταστροφή του Ιράν. Η Tulsi Gabbard, η διορισμένη από τον Τραμπ επικεφαλής Υπηρεσιών είχε δηλώσει μόλις στις 25 Μαρτίου: «οι υπηρεσίες μας συνεχίζουν να εκτιμούν ότι το Ιράν δεν κατασκευάζει πυρηνικό όπλο και ο ανώτατος ηγέτης Χαμενεΐ δεν έχει εγκρίνει το πρόγραμμα πυρηνικών όπλων που ανέστειλε το 2003».
Τα πολιτικά και πολεμικά παιχνίδια συνεχίστηκαν και μετά την εκεχειρία. «Οι πυρηνικές εγκαταστάσεις στο Ιράν έχουν καταστραφεί τελείως!», διαβεβαίωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ μέσω Truth Social, σε ανάρτηση με όλα τα γράμματα κεφαλαία, καταφερόμενος εναντίον των δύο ΜΜΕ, CNN και New York Times.
Σε δημοσίευμά του το CNN την Δευτέρα, ανέφερε πως σύμφωνα με αρχική εκτίμηση των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών, οι στρατιωτικές επιθέσεις των ΗΠΑ σε τρεις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις το περασμένο Σαββατοκύριακο δεν προκάλεσαν την καταστροφή των βασικών υποδομών του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν και ενδεχομένως απλώς το καθυστέρησαν για λίγους μήνες.
Η συγκεκριμένη αξιολόγηση, που δεν είχε γίνει γνωστή μέχρι σήμερα, προέρχεται από την Υπηρεσία Πληροφοριών Άμυνας (DIA), το αρμόδιο πληροφοριακό τμήμα του Πενταγώνου. Βασίζεται σε ανάλυση των ζημιών που πραγματοποίησε η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ μετά τις αμερικανικές αεροπορικές επιδρομές, όπως ανέφερε πηγή με γνώση του θέματος.
Η διαδικασία εκτίμησης των επιπτώσεων από τις επιθέσεις συνεχίζεται και τα δεδομένα μπορεί να αλλάξουν καθώς συγκεντρώνονται περισσότερες πληροφορίες. Ωστόσο, τα πρώτα συμπεράσματα φαίνεται να έρχονται σε αντίθεση με τις επίσημες δηλώσεις του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε υποστηρίξει ότι οι επιδρομές «κατέστρεψαν πλήρως» τις ιρανικές εγκαταστάσεις εμπλουτισμού πυρηνικών όπλων. Παρόμοια δήλωση είχε κάνει και ο Υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ, λέγοντας ότι οι πυρηνικές φιλοδοξίες του Ιράν «εξαφανίστηκαν».
Σύμφωνα με δύο πηγές που γνωρίζουν την εκτίμηση της DIA, το απόθεμα εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν παρέμεινε άθικτο, ενώ οι φυγοκεντρητές που χρησιμοποιούνται για τον εμπλουτισμό φαίνεται να μην υπέστησαν σοβαρές ζημιές.
Στο ίδιο μήκος κύματος, σημερινό δημοσίευμα του Reuters, επικαλούμενο μια αρχική εκτίμηση των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, υποστηρίζει πως οι αμερικανικές επιθέσεις απλά θα καθυστερήσουν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν κάποιους μήνες.
Μία από τις πηγές δήλωσε ότι τα αποθέματα εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν δεν έχουν εξαλειφθεί και ότι το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας, μεγάλο μέρος του οποίου είναι θαμμένο βαθιά στο υπέδαφος, μπορεί να έχει εμποδιστεί μόνο για ένα ή δύο μήνες.
Ο Λευκός Οίκος δήλωσε ότι η εκτίμηση των μυστικών υπηρεσιών ήταν “εντελώς λανθασμένη”. Σύμφωνα με την έκθεση, η οποία συντάχθηκε από την Υπηρεσία Πληροφοριών Άμυνας, τα πλήγματα σφράγισαν τις εισόδους σε δύο από τις εγκαταστάσεις, αλλά δεν κατέστρεψαν υπόγεια κτίρια, δήλωσε ένας από τους ανθρώπους που γνωρίζουν τα ευρήματά της, σύμφωνα με το Reuters.
Ορισμένοι φυγοκεντρητές παρέμειναν άθικτοι μετά τις επιθέσεις, ανέφερε η Washington Post, επικαλούμενη πρόσωπο που γνωρίζει την έκθεση.
Ιράν: Το πυρηνικό πρόγραμμα και η «κόψη του ξυραφιού»
«Αυτό πιθανώς δεν είναι το τέλος του προγράμματος και σίγουρα δεν είναι το τέλος των φιλοδοξιών τους», δήλωσε στο ίδιο μέσο ο Daniel Shapiro, πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στο Ισραήλ και κορυφαίος αξιωματούχος του Πενταγώνου για τη Μέση Ανατολή υπό τους προέδρους Μπαράκ Ομπάμα και Τζο Μπάιντεν.
Υποστήριξε ότι, πριν από τα χτυπήματα του Σαββάτου, το Ιράν βρισκόταν «λίγες ημέρες μακριά» από το να είναι σε θέση να προχωρήσει σε εμπλουτισμό ουρανίου για την παραγωγή πυρηνικών όπλων και σύμφωνα με τον ίδιο εργαζόταν για να συντομεύσει τον χρόνο που απαιτείται για να μετατρέψει το υλικό του σε βόμβα.
«Αυτό σημαίνει ότι χωρίς τα αμερικανικά και ισραηλινά χτυπήματα, θα καθόμασταν στην “κόψη του ξυραφιού”, κάτι που δεν ήταν αποδεκτό», δήλωσε ο Shapiro.
Οι Ιρανοί ηγέτες, ωστόσο, μπορεί τώρα να κρίνουν ότι είναι απαραίτητο να εγκαταλείψουν τους περιορισμούς των Ηνωμένων Εθνών και να σπεύσουν προς την παραγωγή όπλων για να επιβιώσουν, σύμφωνα με το άρθρο.
Επίθεση ΗΠΑ σε Ιράν: Οι επικρίσεις στο εσωτερικό και η ανησυχία του Τραμπ
Από το Σάββατο, ο Τραμπ έδειξε ελάχιστη ανοχή σε όσους επέκριναν το σχέδιό του. Σύμφωνα με το άρθρο, οι σύμμαχοι του προέδρου επιδιώκουν τώρα να εκθρονίσουν τον Thomas Massie, έναν Ρεπουμπλικάνο από το Κεντάκι, ο οποίος διαμαρτυρήθηκε για τον παραγκωνισμό της συνταγματικής εξουσίας του Κογκρέσου να κηρύσσει πόλεμο.
Η οργή του έχει στραφεί ακόμη και εναντίον ορισμένων στην ίδια του τη διοίκηση. Σύμφωνα με έναν εξωτερικό σύμβουλο που μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας, ο Τραμπ έχει εκφράσει την ανησυχία του σε προσωπικό επίπεδο για τις εκτιμήσεις εκείνων, συμπεριλαμβανομένου του αντιπροέδρου J. D. Vance και του προέδρου των Γενικών Επιτελείων Στρατού στρατηγού Dan Caine, οι οποίοι αναφέρθηκαν στην πιθανότητα οι ιρανικές τοποθεσίες να μην έχουν εξαλειφθεί εντελώς. «Ο πρόεδρος θέλει απλώς μια επιτυχία», υποστήριξε ο σύμβουλος.
Ο Τραμπ έχει επίσης υποδείξει σε ανώτερους συμβούλους και συμμάχους ότι θα προτιμούσε τα χτυπήματα του Σαββάτου να είναι τα μόνα και όχι μια διαρκής εκστρατεία εναντίον μιας χώρας που, αν και αποδυναμωμένη μετά από ημέρες εκτεταμένων βομβαρδισμών από το Ισραήλ, διατηρεί σημαντική στρατιωτική ισχύ, σύμφωνα με τον εξωτερικό σύμβουλο και έναν ανώτερο αξιωματούχο του Λευκού Οίκου.
Στον πρόεδρο αρέσει η ιδέα μιας μοναδικής, εντυπωσιακής επίδειξης δύναμης που προκαλεί δέος και καταστρέφει πυρηνικές εγκαταστάσεις, και έχει εκφράσει την απροθυμία του να προχωρήσει πολύ πέρα από αυτό, συνεχίζει το άρθρο, ενώ προσθέτει πως έχει αποκλείσει την αποστολή αμερικανικών στρατευμάτων και έχει υπόψη του το χάσμα στην πολιτική του βάση σχετικά με μια νέα εξωτερική εμπλοκή.
«Απολαμβάνει την επιτυχία και την ικανότητα να κάνει αυτά τα πράγματα», υποστήριξε ένας άλλος εξωτερικός σύμβουλος. «Αλλά δεν έχω την εντύπωση ότι η όρεξή του για παρατεταμένη στρατιωτική εμπλοκή έχει αλλάξει σε αυτό το σημείο».
Μέση Ανατολή: Η απάντηση του Ιράν στις αμερικανικές επιθέσεις και η ζημιά στο πυρηνικό πρόγραμμα
Το Ιράν εκτόξευσε βέβαια στη συνέχεια μια σειρά από πυραύλους προς μια αμερικανική αεροπορική βάση στο Κατάρ, αλλά αμερικανοί στρατιωτικοί αξιωματούχοι ανέφεραν ότι δεν προκλήθηκαν σημαντικές ζημιές. Στη συνέχεια, ο Τραμπ χλεύασε την «πολύ αδύναμη απάντηση» του Ιράν και ανακοίνωσε ότι 13 από τους 14 πυραύλους καταρρίφθηκαν, ενώ ο 14ος ήταν εκτός στόχου. Τα γεγονότα υποδηλώνουν ότι, αντί να κλιμακωθεί, η στρατιωτική αντιπαράθεση μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν εκτονώνεται, εκτιμά το άρθρο.
Πριν από τη αντεπίθεση του Ιράν, ο Τραμπ είχε δηλώσει σε αξιωματούχους ότι θα ήταν ανοιχτός στο να αφήσει την ανταλλαγή επιθέσεων μεταξύ Ισραήλ και ιράν να ολοκληρωθεί, εφόσον δεν θα σκοτώνονταν Αμερικανοί, είτε σε στρατιωτικές βάσεις στη Μέση Ανατολή είτε στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Ένας πρώην αξιωματικός των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών είπε ότι η απάντηση του Ιράν στις αμερικανικές επιθέσεις ήταν περισσότερο συμβολική, πράγμα το οποίο έρχεται σε συμφωνία με τις πληροφορίες για τις εκτιμήσεις των μυστικών υπηρεσιών που αναφέρουν δημοσιεύματα: φάνηκε να αποσκοπεί στο να «δείξει ότι δεν έχει δειλιάσει εντελώς και ότι μπορεί να αποδείξει στον ίδιο του τον λαό και στην περιοχή, ότι μπορεί να υπερασπιστεί την ιρανική κυριαρχία».
Από το Σάββατο, αξιωματούχοι του στρατού και των μυστικών υπηρεσιών σπεύδουν να συλλέξουν πληροφορίες σχετικά με την έκταση της ζημίας στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και την εναπομένουσα ικανότητά του. Ένας ανώτερος Ισραηλινός αξιωματούχος δήλωσε στο Atlantic ότι ο αντίκτυπος παραμένει ασαφής, αλλά ότι οι πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν δεν έχουν καταστραφεί εντελώς.
Ιράν: Γιατί είναι δύσκολη η εκτίμηση των ζημιών από τις αμερικανικές επιθέσεις
Η εκτίμηση των ζημιών είναι ιδιαίτερα δύσκολη επειδή οι εγκαταστάσεις, στο Φορντό και στη Νατάνζ, είναι θαμμένες κάτω από το έδαφος, κι έτσι η έκταση της καταστροφής είναι αδύνατο να γίνει γνωστή από δορυφορικές εικόνες.
«Η σχετική έλλειψη πληροφοριών έρχεται σε έντονη αντίθεση με τον πόλεμο στο Ιράκ, όπου η αμερικανική κατοχή που ακολούθησε την εισβολή του 2003 έδωσε στον αμερικανικό στρατό την ευκαιρία να μελετήσει από κοντά τη δική του οπλοχρησία. Μετά το αρχικό κύμα βομβαρδισμών, η δυνατότητα των αμερικανικών στρατευμάτων να ταξιδεύουν ελεύθερα σε όλο το Ιράκ τους επέτρεψε να διεξάγουν επιθεωρήσεις των επιπτώσεων των εκρηκτικών που έπεφταν από τον ουρανό. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τα αμερικανικά στρατεύματα σκαρφάλωσαν στα συντρίμμια βομβαρδισμένων κτιρίων και ανακάλυψαν ότι η καταστροφή που προκάλεσαν τα αμερικανικά πυρομαχικά ήταν πολύ μικρότερη από ό,τι είχαν προβλέψει οι στρατιωτικοί υπολογισμοί», γράφει το άρθρο του περιοδικού.
Οι συγγραφείς του δημοσιεύματος υποστηρίζουν πως χωρίς αμερικανικό προσωπικό στο έδαφος και με την πιθανότητα ότι οι διεθνείς επιθεωρητές δεν θα φτάσουν ποτέ στις κατεστραμμένες περιοχές, η κυβέρνηση Τραμπ πρέπει να βασιστεί σε έναν συνδυασμό δορυφορικών εικόνων, ιρανικών επικοινωνιών που μπορεί να υποκλέψει και διάφορων πληροφοριών για να εκτιμήσει τον αντίκτυπο.
«Κανείς δεν γνωρίζει, επίσης, αν το Ιράν, όπως πρότεινε νωρίτερα αυτό το μήνα, μπορεί να καταφύγει σε μια τρίτη τοποθεσία εμπλουτισμού που φέρεται να έχει δημιουργήσει, εκτός από τις κατεστραμμένες εγκαταστάσεις στο Φορντό και τη Νατάνζ», σημειώνουν στη συνέχεια.
Όπως ανέφερε άλλωστε ο Matthew Bunn, ειδικός σε θέματα πυρηνικής ενέργειας στο Harvard Kennedy School, μπορεί η στρατιωτική ικανότητα του Ιράν να αποδυναμώθηκε, ωστόσο ο μακροπρόθεσμος αντίκτυπος στο πυρηνικό πρόγραμμα είναι πιθανότατα μικρότερος.
Το Ιράν είναι εδώ και καιρό διχασμένο μεταξύ των σκληροπυρηνικών που δίνουν μεγάλη αξία στην απόκτηση βόμβας και άλλων που ευνοούν τις διαπραγματεύσεις και την προσπάθεια ελάφρυνσης των κυρώσεων, σύμφωνα με το Atlantic. Τώρα, η δύναμη της τελευταίας πλευράς έχει καταστραφεί από αυτά τα χτυπήματα, ανέφερε ο Bunn. «Υπάρχει αρκετός αριθμός ανθρώπων που λένε, “Γαμώτο, χρειαζόμαστε πραγματικά αυτό το πυρηνικό όπλο τώρα”».
Δεν υπάρχουν σχόλια