ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΤΗΤΕΣ
18/08/2025 17:11
* ΨΗΛΑ βουνά, ψηλά κλιμάκια για τον Μάξιμο στη Σαμαρίνα
Γράφει ο ΕΛΕΥΘΕΡιός
* ΠΕΡΑΣΕ κι ο Δεκαπενταύγουστος και ήρθε η πρώτη Δευτέρα μετά απ’ αυτόν. Όχι ότι γινόμαστε κακοδιάθετοι, αλλά φεύγει κι αυτό το καλοκαίρι. Σε δυο βδομάδες έρχεται το φθινόπωρο και θα αρχίσουμε τα 35 Αυγούστου για να πείσουμε εαυτούς ότι το θέρος καλά κρατεί.
* * *
* ΑΝ και από άποψη θερμοκρασιών, αλλά και θαλασσών, ο Αύγουστος δεν τα πήγε και πολύ καλά. Οι παραλίες του νομού, αλλά και της Πιερίας σχεδόν μόνιμα με κύμα και ο υδράργυρος το ανώτατο που φτάνει είναι 35-36 βαθμούς Κελσίου. Όχι βέβαια ότι είναι απαραίτητα κακό, αφού τα 45άρια του Ιουλίου τρομάζουν ακόμη και ως μνήμη. Οπότε, Αύγουστε, καλά το πας, μόνο το θέμα με τα μελτέμια φτιάξε λιγάκι.
* * *
* ΒΕΒΑΙΑ, είναι και αυτοί που προτιμούν τις διακοπές τον Σεπτέμβρη. Καλύτερες θάλασσες, και το σημαντικότερο καλύτερες τιμές. Αν, μάλιστα, οι υποχρεώσεις, π.χ. σχολεία και φροντιστήρια, δε σε υποχρεώνουν να είσαι στον τόπο κατοικίας, τότε οι διακοπές τον Σεπτέμβρη είναι μια εξαιρετική επιλογή.
* * *
* ΣΤΗΝ πραγματικότητα είναι από τους καλύτερους για διακοπές στην Ελλάδα. Πρώτα απ’ όλα, ο καιρός παραμένει καλοκαιρινός: η θάλασσα είναι ακόμη ζεστή, ο ήλιος λάμπει, αλλά χωρίς τους καύσωνες των προηγούμενων μηνών. Μέχρι και τα βράδια γίνονται πιο δροσερά και ευχάριστα.
Οι παραλίες που τον Αύγουστο γεμίζουν ασφυκτικά, τώρα προσφέρουν χώρο και ηρεμία. Μπορείς να απολαύσεις το μπάνιο χωρίς φασαρία, να περπατήσεις στα σοκάκια νησιών ή ορεινών χωριών χωρίς συνωστισμό, να βρεις πιο εύκολα τραπέζι σε μια ταβέρνα με θέα στο ηλιοβασίλεμα.
Μα αυτό που κάνει τη διαφορά είναι ότι οι τιμές είναι πιο χαμηλές. Ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενα δωμάτια και εισιτήρια κοστίζουν λιγότερο σε σχέση με την υψηλή περίοδο. Έτσι, με τον ίδιο προϋπολογισμό να μείνεις περισσότερες μέρες.
* * *
* ΤΗΝ επόμενη Κυριακή, στις 9 το βράδυ, η ΑΕΛ θα (ξανα)κάνει (μάλλον) το ντεμπούτο της στην Α’ Εθνική. Και λέμε μάλλον γιατί ο ΠΑΟΚ έχει το δικαίωμα να ζητήσει αναβολή του αγώνα, καθώς έχει ευρωπαϊκές υποχρεώσεις. Μέχρι τη στιγμή που γράφονταν αυτές οι γραμμές, δεν το είχε κάνει, ενώ η τελευταία μέρα που έχει δικαίωμα να το πράξει είναι σήμερα.
* * *
* ΑΥΡΙΟ, όμως, η ομάδα παίζει για έναν στόχο στον οποίο παραδοσιακά διακρινόταν: το Κύπελλο Ελλάδας. Αντίπαλος η Καλαμάτα του πρώην προπονητή της, Αλέκου Βοσνιάδη. Ο προπονητής της ανόδου της ΑΕΛ -και μετρ των ανόδων- είναι ο πρώτος αντίπαλος της ομάδας στον θεσμό του Κυπέλλου. Αν και μικρότερης κατηγορίας η Καλαμάτα, σίγουρα δε θα είναι εύκολος αντίπαλος, αφού ο Βοσνιάδης -παρά τις προσθαφαιρέσεις που έγιναν- ξέρει την ομάδα κι από την καλή και από την ανάποδη.
* * *
* ΤΟ πιο σημαντικό, όμως, είναι άλλο: Ότι μετά από την περίοδο του συγχωρεμένου πρώην προέδρου της Αλέξη Κούγια, η ομάδα έχει τον κόσμο της ενωμένο. Δεν υπάρχει πια εκείνη η παγωμάρα κι η αμηχανία που σκίαζε κάθε γωνιά του γηπέδου και των αποδυτηρίων. Άντε καλή αρχή.
ΘΑ.
* Ο τουρισμός στην Ελλάδα, μας λένε οι αριθμοί, εξακολουθεί να προσελκύει κόσμο. Όμως, πίσω από τις αφίξεις κρύβεται η μεγάλη εικόνα: λιγότερες διανυκτερεύσεις, μικρότερες δαπάνες, προορισμοί που δείχνουν να έχουν κορεστεί. Στην Κρήτη, στη Χαλκιδική, στην Κέρκυρα, οι ξενοδόχοι μετρούν μέρες και νύχτες που έμειναν κενές. Και στην Αθήνα, ακόμη και με τα τουριστικά λεωφορεία να πηγαινοέρχονται στο Σύνταγμα, οι πληρότητες έπεσαν. Δεν είναι τυχαίο ότι πλέον οι ταξιδιώτες μετρούν περισσότερο την τιμή, την ασφάλεια και τις καιρικές συνθήκες. Μήπως, λοιπόν, το ελληνικό μοντέλο που στηρίχθηκε στην «ποσότητα» και όχι στην «ποιότητα» έφτασε στο ταβάνι του; Το μόνο σίγουρο είναι ότι χρειαζόμαστε λιγότερους τουρίστες, αλλά καλύτερους, ή καλύτερα φροντισμένους.
* * *
* ΤΟ Airbnb έγινε κάποτε «σωσίβιο» για τους μικροϊδιοκτήτες. Σήμερα, όμως, μοιάζει με δίκοπο μαχαίρι. Περισσότερες κλίνες από τα ξενοδοχεία, αλλά με πληρότητα μόλις 30%. Και τι σημαίνει αυτό; Σπίτια κλειδωμένα για τους ντόπιους, τιμές ενοικίων που εκτοξεύτηκαν, γειτονιές που άλλαξαν πρόσωπο. Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων Γιάννης Χατζής το είπε ξεκάθαρα: «Χωρίς ρύθμιση, η αγορά δε θα βρει ισορροπία». Όμως, η Πολιτεία μοιάζει να αργεί, αφήνοντας τις πλατφόρμες να λειτουργούν σαν «ξενοδοχεία χωρίς υποχρεώσεις». Και οι κοινωνικές ανισότητες μεγαλώνουν. Τουρισμός για ποιον; Για τον επισκέπτη ή για τον μόνιμο κάτοικο;
* * *
* Η Σαντορίνη πλήρωσε επικοινωνιακά το «μάρμαρο» του λεγόμενου υπερτουρισμού. Η χρήση της λάθος λέξης έστειλε λάθος μήνυμα: «Δεν αντέχουμε άλλους». Το αποτέλεσμα; Απώλειες 19% στις διεθνείς αφίξεις. Κι ύστερα ήρθαν και οι σεισμοί να προσθέσουν αβεβαιότητα. Στη Μύκονο, πάλι, η κουβέντα δεν έγινε για το τοπίο ή τις παραλίες, αλλά για το «σουβλάκι των 25 ευρώ» και τις ξαπλώστρες των 200. Έτσι φτιάχνεται η φήμη. Κι έτσι γκρεμίζεται, θα πείτε. Γιατί ο τουρίστας σήμερα δεν ξεγελιέται. Ψάχνει εμπειρία, όχι κοροϊδία. Και την κουβαλά πίσω στη χώρα του. Με μια ανάρτηση αρκεί να χαθεί η δουλειά ενός ολόκληρου καλοκαιριού.
* * *
* Ο ταξιδιώτης του 2025 δεν είναι πια ο ίδιος με τον ταξιδιώτη του 2015. Θέλει ιστορία, αφήγηση, αυθεντικότητα. Δεν αρκεί η θάλασσα και ο ήλιος, αυτά τα βρίσκει και στην Πορτογαλία ή την Τουρκία. Η τεχνητή νοημοσύνη μπαίνει πλέον ως «σύμβουλος» στην επιλογή προορισμού. Έξι στους δέκα λένε πως η διαδικασία κράτησε περισσότερο από ποτέ. Άρα, η Ελλάδα δεν πουλιέται «από μόνη της». Πρέπει να πει την ιστορία της ξανά. Από τον Όλυμπο μέχρι την Κρήτη, από τη Θεσσαλία μέχρι τις Κυκλάδες, κάθε γωνιά έχει αφήγημα. Το ερώτημα είναι αν θέλουμε να το φτιάξουμε ή θα μείνουμε να μετράμε χαμένες διανυκτερεύσεις.
* * *
* Η μεγάλη κουβέντα δεν είναι πια «πόσοι» τουρίστες θα έρθουν, αλλά «ποιοι». Θέλουμε τον επισκέπτη που θα αφήσει χρήμα στην τοπική κοινωνία, που θα αγοράσει τοπικό προϊόν, που θα πάει στην ταβέρνα της γειτονιάς. Ή θέλουμε τον επισκέπτη-«φωτογραφία», που έρχεται, τραβά μια selfie κι εξαφανίζεται; Ο τουρισμός χρειάζεται στρατηγική, όχι αυτοματισμό. Γιατί, όπως επισημαίνουν ειδικοί, «το 2026 ίσως να είναι η πρώτη χρονιά με μείωση εσόδων». Ας μην περιμένουμε να συμβεί για να αναρωτηθούμε τι φταίει. Ο τουρισμός δεν είναι άπειρη πηγή. Είναι κεφάλαιο, και όποιος δεν το φροντίζει, το χάνει.
ΘΑ.
Είδε την κρέμα
* ΗΤΑΝ παπάς ο άνθρωπος, σε θεσσαλικό χωριό και παρότι δεν ήταν παχύς, έτρωγε παχιά φακή. Κι άλλα έτρωγε, παστίτσιο, όμως, δεν είχε φάει ποτέ στη ζωή του, δεν έφτιαχνε η μάνα του. Μετά που παντρεύτηκε, η γυναίκα του έφτιαξε μια μέρα παστίτσιο. Επιστρέφοντας εκείνος στο σπίτι είδε το ταψί πάνω στον πάγκο της κουζίνας. Και τίποτ’ άλλο.
– Τι θα φάμε σήμερα, δε μαγείρεψες;
– Πώς… Να, αυτό θα φάμε, περήφανη αυτή για τη γαστριμαργική της δημιουργία.
– Μόνο αυτό; Μα, αυτό δεν είναι γλυκό;
Ζ.
Αυξάνεται ο τουρισμός…
μειώνονται τα έσοδα
* ΜΕ το τελευταίο κύμα αδειούχων να κατακλύζουν τα νησιά, αλλά και τους παραθαλάσσιους προορισμούς, θα περίμενε κανείς οι επιχειρηματίες του τουρισμού να είναι ικανοποιημένοι, αφού όλα τα στοιχεία μιλούν για αύξηση της τουριστικής κίνησης. Δυστυχώς, όμως, η αύξηση της κίνησης δε συνδέεται και με αυξημένα έσοδα, αφού πλέον έχει αλλάξει η συμπεριφορά των τουριστών, ντόπιων και ξένων. Όλοι κόβουν απ’ όπου μπορούν και κυρίως από την εστίαση. Αυτοκίνητα φορτωμένα με καρεκλάκια, ομπρέλες και ψυγειάκια με ταπεράκια και σνακ είναι πλέον η τάση. Οι ενοικιαζόμενες ξαπλώστρες αφορούν πλέον τη μειοψηφία και κυρίως τις νέες ηλικίες, αφού οι οικογένειες περιορίζουν τα έξοδα στα απολύτως απαραίτητα. Τα αυξημένα ακτοπλοϊκά, αλλά και το κόστος διαμονής τρώνε τον προϋπολογισμό των διακοπών, οπότε η μείωση της κατανάλωσης σε εστιατόρια, καφέ και μπαρ είναι το φετινό αποτύπωμα των διακοπών. Στον αντίποδα «χρυσές δουλειές» κάνουν τα σούπερ μάρκετ, όπου ο κόσμος συνωστίζεται για να εξασφαλίσει σε χαμηλότερες τιμές τον επιούσιο της ημέρας, αλλά και φούρνοι ή street food που προσφέρουν γρήγορο φαγητό σε χαμηλές τιμές. Ναι μεν, λοιπόν, αυξήθηκε η τουριστική κίνηση, αλλά τα έσοδα συρρικνώθηκαν. Άρα, προς τι οι πανηγυρισμοί κάθε τρεις και λίγο; Οι περιοχές που βουλιάζουν από κόσμο, βουλιάζουν παράλληλα και από φτώχεια, χωρίς να επωφελούνται από τον κόσμο που έρχεται.
Ν.Π.
Δεν υπάρχουν σχόλια