Περσικό χαλί (του Γιώργου Τραπεζιώτη)
Οι δημοσκοπήσεις δεν μετρούν μόνο την «κοινή γνώμη». Αποτυπώνουν και το τι επιτρέπεται να ειπωθεί. «Παρατήρησες τι λείπει απ’ όλες τις δημοσκοπήσεις;», ρωτούσε σήμερα το πρωί πάνω στην κουβέντα που κάναμε ραδιοφωνικά, ο καλός συνάδελφος κι έμπειρος πολιτικός συντάκτης, Σπύρος Γκουτζάνης. «Δεν υπάρχει ούτε μία ερώτηση, σχετικά με το εάν η κοινή γνώμη συμφωνεί με τον πόλεμο που διεξάγεται αυτή τη στιγμή στο Ιράν».
Ούτε μία!
Να ρωτήσουν όμως οι δημοσκόποι, γιατί; Για να δηλώσει η πλειοψηφία «ανεξαρτήτως πολιτικής τοποθέτησης» πως «δεν συμφωνώ» με την επίθεση που εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ, εναντίον κυρίαρχου κράτους; Γιατί αυτό θα πει.
Για να πει η κοινή γνώμη, αν της τεθεί το ερώτημα σε σχέση με όσα προβλέπουν οι κανόνες του διεθνούς Δικαίου, πως ο πόλεμος αυτός είναι παράνομος; Γιατί αυτά θα πει ο κόσμος, που ανησυχεί. Και για την τσέπη του και για την ασφάλειά του.
Εδώ όμως, υπάρχει ένα «προβληματάκι».
Στις δημοσκοπήσεις αποτυπώνεται ήδη η θετική αποτίμηση της κοινής γνώμης για την απόφαση της κυβέρνησης να στείλει (όπως έκαναν και άλλες ευρωπαϊκές χώρες) «στρατιωτική βοήθεια στην Κύπρο». Βοήθεια για την βρετανική στρατιωτική βάση στο Ακρωτήρι, για να είμαστε ακριβείς. Γιατί η βάση των Βρετανών στοχοθετήθηκε από τους Ιρανούς, όχι η Κύπρος.
Και το «προβληματάκι» θα προκύψει αν, εν μέσω του «θετικού κλίματος» που προκαλεί για την κυβέρνηση η «πρωτοβουλία Μητσοτάκη», το πόπολο αρχίζει να τσαμπουνάει διάφορα… αντιπολεμικά και διεθνιστικά-αντιιμπεριαλιστικά. Γιατί εάν αρχίσουν να λένε τέτοια και οι νοικοκυραίοι, τότε θα αρχίσουν και οι ερωτήσεις. Όπως το «γιατί η ελληνική κυβέρνηση δεν εργάζεται προς την κατεύθυνση του τερματισμού της κρίσης μέσω της διπλωματίας;». αλλά και «γιατί η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη δεν αξιοποιεί τις καλές σχέσεις της με το Ισραήλ και τους Αμερικανούς για να μεσολαβήσει ώστε να τελειώσει ο εφιάλτης;».
Και αν ανοίξει τέτοια συζήτηση ζήτω που καήκανε! Τζάμπα θα πάνε και οι Κίμωνες, τζάμπα και το αφήγημα της Κύπρου και θα μείνουν με την ακρίβεια στο χέρι. Και η ακρίβεια είναι μια κατάσταση που ο άλλος δεν χρειάζεται να είναι ούτε διεθνολόγος, ούτε γαλονάς ε.α για να την αντιληφθεί. Την βιώνει στο πετσί του, την βιώνει και στην τσέπη του. Κι ας λένε-γράφουν ό,τι θέλουν για… «Iron Dome στην αγορά για τις ρουκέτες της ακρίβειας».
Είναι σαφής η συστηματική προσπάθεια που καταβάλλεται – δυστυχώς κι από μεγάλη μερίδα δημοσιογράφων – να εμφανίζεται «κατ’ αποκοπή», ακόμη ένα μεγάλο διεθνές γεγονός. Και γίνεται ακόμη πιο προβληματική, όταν «κατ’ αποκοπή», γίνονται και οι ερωτήσεις από τους δημοσκόπους.
Συνέβη πρόσφατα με την σφαγή των Παλαιστινίων στην Λωρίδα της Γάζας, όπου σχεδόν κάθε ρεπορτάζ ανέφερε πως «όλα ξεκίνησαν μετά την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου», την ώρα που ελάχιστα εξηγούσαν ως όφειλαν (ιστορικά), πως οι αιτίες του πολέμου χάνονται πίσω στα χρόνια. Στην παράνομη κατοχή των παλαιστινιακών εδαφών από τους Ισραηλινούς, στην ανηλεή καταπίεση που υφίστανται επί δεκαετίες οι Παλαιστίνιοι, στον ρόλο που διαδραμάτισαν οι μεγάλες δυνάμεις στις αρχές του 20ου αιώνα σε ένα από τα πιο σημαντικά γεωστρατηγικά και γεωοικονομικά σημεία του πλανήτη.
Και στην περίπτωση της Γάζας, ούτε μια φορά δεν ερωτήθηκε αυτή η ρημάδα η «κοινή γνώμη», ο «κοινός νους»: Ποια είναι η γνώμη σας για τις στρατιωτικές επιχειρήσεις των Ισραηλινών στην Λωρίδα της Γάζας;». όπως δεν ρωτήθηκε για την μονομερή εξωτερική πολιτική που έχει επιλέξει να ασκεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη, εγκαταλείποντας οριστικά τις παραδοσιακά καλές σχέσεις που – με κόπο – έχτιζε επί δεκαετίες η Αθήνα με τον αραβικό κόσμο.
Και συμβαίνει και τώρα. Η συζήτηση περιορίζεται ασφυκτικά στο «επιχειρησιακό» σκέλος κι όχι στα πραγματικά αίτια και κυρίως στο ποιος ξεκίνησε τον πόλεμο – ακόμη έναν καταστροφικό πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Γιατί οι Αμερικανοί και οι Ισραηλινοί δεν κάνουν ό,τι κάνουν ούτε από αγάπη για την δημοκρατία, ούτε για τις ελευθερίες και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτά είναι για τους ανόητους. Ή για τους καιροσκόπους.
Αν ως κυβέρνηση μείνεις λοιπόν ακριβώς σε αυτό το απολύτως ορισμένο πλαίσιο, τότε όλα τα υπόλοιπα είναι «διαχειρίσιμα». Και ως γνωστόν, τα αφηγήματα ιστορικά λειτουργούν και ως χαλί. Περσικό εν προκειμένω. Κάτω από το οποίο μπορείς να κρύψεις τα πάντα. Από σκάνδαλα και ανομήματα μέχρι ό,τι μπορείς να φανταστείς.
Η κυβέρνηση Μητσοτάκη παίρνει άριστα σε αυτό. Ξέρει να το κάνει, και να το κάνει καλά, γιατί το έχει ξανακάνει σε όλα τα επίπεδα.
Για παράδειγμα, ποτέ στον δημόσιο διάλογο δεν θα ακούσεις κουβέντα από κυβερνητικό στέλεχος για τα αίτια της ελληνικής χρεοκοπίας. Αντίθετα θα ακούσεις αφηγήσεις για την «καταστροφική περίοδο 2015-19» λες και τότε ιδρύθηκε το ελληνικό κράτος. Ποτέ στον δημόσιο διάλογο δεν θα ακούσεις κουβέντα από κυβερνητικό στέλεχος επίσης, για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ («διαχρονικές παθογένεις», λένε) ή των υποκλοπων («ρυπαρά δίκτυα», «ιδιώτες τα έκαναν αυτά»). Ποτέ δεν θα ακούσεις κουβέντα από κυβερνητικό στέλεχος ούτε για την καρτελοποίηση της αγοράς, ούτε για την ακρίβεια. Καθώς γι’ αυτά, ξέρεις. Φταίνε «εξωγενείς παράγοντες».
Γιατί να σε ρωτήσουν λοιπόν για τον πόλεμο;
Δεν υπάρχουν σχόλια