Οι ήρωες του έπους του ΟΠΕΚΕΠΕ

Οι πρωταγωνιστές της νέας δικογραφίας του ΟΠΕΚΕΠΕ δεν είναι μόνο οι πολιτικοί που παρεμβαίνουν για να «στραβώσουν» οι κανόνες, αλλά και όσοι από τους παραγωγούς τους πιέζουν και πολλές φορές η αλυσίδα των ανθρώπων που μεταφέρουν τα αιτήματα στον πρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ. 

 

Τάσος Τέλλογλου

Τρι. 07 Απριλίου 2026 

Η νέα δικογραφία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας έχει δύο μέρη. Χρονικά, απλώνεται από τις 16/3/2021 έως και τις 21/07/2022, όταν πρόεδρος του οργανισμού είναι ο Δημήτρης Μελάς. 

Ο Δημήτρης Μελάς σε φωτογραφία του 2013, όταν ήταν γ.γρ. του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης. [Χρήστος Μπόνης/Eurokinissi]

Η συσκευή του Μελά ήταν σε επισύνδεση από την ΕΛΑΣ μετά από βούλευμα επί 15 ολόκληρους μήνες. Στις 21/07/2022 τον διαδέχθηκε ο Βαγγέλης Σημανδαράκος. Οι παρακολουθήσεις στα τηλέφωνα του ΟΠΕΚΕΠΕ σταμάτησαν και η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία επανήλθε ενάμιση χρόνο αργότερα, τον Δεκέμβριο του 2023. Ο Σημανδαράκος έδωσε κατάθεση στο εσωτερικών υποθέσεων της αστυνομίας την άνοιξη του 2023 και μία ακόμα λίγο αργότερα. Αλλά το υλικό που είχε συσσωρευθεί στην ΕΛΑΣ παρέμεινε μέχρι να το πιάσει και να το αξιολογήσει η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία.

Η Ωραία Κοιμωμένη

Γιατί δεν έγιναν ανακριτικές πράξεις από την ΕΛΑΣ ώστε να «δεθεί» το υλικό και με άλλα στοιχεία;

Οι αστυνομικοί έψαχναν προφανώς χρηματισμό και χρηματισμός δεν προκύπτει από την δικογραφία που στάλθηκε την Παρασκευή στη Βουλή. Ο Μελάς δεν ήταν αποκλειστικά στο στόχαστρο της οικονομικής αστυνομίας και της υπηρεσίας εσωτερικών υποθέσεων· οι έρευνες είχαν βάλει στο μικροσκόπιό τους άλλους έξι υπαλλήλους του ΟΠΕΚΕΠΕ – για χρηματισμό. «Για ρουσφέτια πρόκειται, μικρά μεγάλα αλλά ρουσφέτια», μας είπε ένας από τους κεντρικούς υπουργούς αυτής της κυβέρνησης. Στο διαβιβαστικό σημειώνεται ότι οι πράξεις των ελεγχόμενων, που στην αρχή τους είχαν αξιόποινη μορφή, σε πολλές περιπτώσεις δεν προχώρησαν, από εξωτερικά εμπόδια τα οποία όμως δεν διευκρινίζονται. Μία από τις πλευρές που ερευνάται είναι η πιθανότητα οι υπάλληλοι να έπαιρναν ενισχύσεις χρησιμοποιώντας τρίτα φυσικά πρόσωπα ως δικαιούχους για να μην φαίνονται.

«Είναι νόμιμο να μοιράζεται ευρωπαϊκό χρήμα με ρουσφέτι; Χωρίς να υπάρχουν δικαιολογητικά ή να υπάρχουν εκπρόθεσμα, πολλές φορές χωρίς τα ζώα να ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα και χωρίς ελέγχους, για τους οποίους δύο τουλάχιστον από τους εγκαλούμενους βουλευτές ζητούν να μην γίνουν σε ψηφοφόρους τους;»

Ο συνομιλητής μας, ο υπουργός, δεν απάντησε.

Παρέμβαση στον αριθμό των ζώων

Η βουλευτής Τρικάλων Κατερίνα Παπακώστα

Κατερίνα Παπακώστα, την οποίαν η ΝΔ επέβαλε σε μία σειρά εξεταστικών ή προανακριτικών επιτροπών, κατηγορείται ότι παρενέβη στον Μελά για να γίνει δεκτός από τον ΟΠΕΚΕΠΕ ο αριθμός των ζώων που δήλωνε ένας ψηφοφόρος της, ενώ είχε αποκαλυφθεί αναντιστοιχία. Αρχικά ο Μελάς είχε συνεννοηθεί με τον κτηνίατρο ώστε να μειωθεί ο αριθμός των ζώων, ώστε να μην φαίνεται τόσο μεγάλη απόκλιση από τα δηλωμένα και να μην του κοπεί εντελώς η επιδότηση. Μάλιστα η βουλευτής λέει ότι η μείωση των ζώων από τον κτηνίατρο έγινε με τρόπο ώστε να φαίνεται ότι είχε γίνει πριν από τον σχετικό έλεγχο. Η βουλευτής στη συνέχεια λέει ότι «επειδή είναι πολύ σημαντικό πρόσωπο» τον έχει «διαβεβαιώσει 99%» (σ.σ: ότι θα γίνει προφανώς δεκτό το αίτημά του). Στη συνέχεια του τηλεφωνήματος ο Μελάς μιλάει με τον υπεύθυνο Φ.Μ. Που τον ενημερώνει ότι η απόκλιση δεν είναι απλά 20% αλλά και μεγαλύτερη και αναρωτιέται τι θα γίνει αν ο καταγγέλλων μάθει ότι το πολύ σημαντικό πρόσωπο πληρώθηκε.

Η Κατερίνα Παπακώστα σε συνεδρίαση της Επιτροπής Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής, 6 Νοεμβρίου 2025. [Γιάννης Παναγόπουλος/Eurokinissi]

Την ημέρα του ελέγχου ο παραγωγός έφερε πιστοποιητικό κτηνιάτρου ότι του είχαν πεθάνει κάποια (25) ζώα και 16 είχαν μετακινηθεί εντός Ελλάδος. Το πολύ σημαντικό πρόσωπο είχε δηλώσει το 2020 126 ζώα, αλλά τελικά στον έλεγχο είχαν καταμετρηθεί μόνο 81. Με βάση τους κανόνες των ευρωπαϊκών ενισχύσεων μία τόσο μεγάλη απόκλιση δεν δικαιολογεί την καταβολή της ενίσχυσης. Αυτήν επιχείρησε να σώσει με την παρέμβασή της η βουλευτής Τρικάλων. Ο παραγωγός αυτός δεν ήταν η μόνη περίπτωση στα Τρίκαλα. Από το 2018 είχαν γίνει καταγγελίες στον ΟΠΕΚΕΠΕ γι' αυτή την «φάμπρικα». Τις δικογραφίες αυτές προώθησε τελικά στην Εισαγγελία Σκάνδαλο ΟΠΕΚΕΠΕ: Τα Τρίκαλα στο επίκεντρο με εικονικά ζώα και επιδοτήσεις | TrikalaNews η διοίκηση Βάρρα.

Μπορούμε να το ακυρώσουμε;

Σε κάθε εκλογική περιφέρεια υπήρχαν πολύ σημαντικά πρόσωπα για τους πολιτευτές, τους βουλευτές και τους υπουργούς· ειδικά εκείνα που στη βόρεια Ελλάδα αποκαλούνται «γκεσέμια», οδηγούν δηλαδή το κοπάδι των ψηφοφόρων. «Επειδή ο ΟΠΕΚΕΠΕ λέγεται οργανισμός πληρωμών και ελέγχων, το κρίσιμο ζήτημα ήταν στους ελέγχους», μου λέει ένας πρώην πρόεδρός του.

Ο πρώην δήμαρχος Μεσολογγίου, Νίκος Καραπάνος. [Facebook]

Στις απομαγνητοφωνημένες συνομιλίες Μελά, οι έλεγχοι για τον αριθμό των ζώων δεν είναι σημαντικοί μόνο στα Τρίκαλα, αλλά και σε τουλάχιστον μία περίπτωση στην Πάτρα· και στο Μεσολόγγι, όπου εκλεγόταν ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης το 2021 Σπήλιος Λιβανός. Ένας από τους συνεργάτες του γραφείου του, ο πρώην δήμαρχος Μεσολογγίου Νίκος Καραπάνος, τηλεφωνεί τον Μελά και του ζητάει να βρει 2,5 εκατομμύρια ευρώ προκειμένου να δοθεί ενίσχυση Κόβιντ για κλημεντίνες «σε δικούς μας». Και λίγο αργότερα τον ξαναπαίρνει στο τηλέφωνο για να του επισημάνει ότι από τα 300 ζώα ενός παραγωγού, τα 80 ήταν μικρά σε ηλικία. «Μπορείς, θα μπορούσαμε να ακυρώσουμε τον έλεγχο;» Και ο Μελάς, που δεν είναι βέβαιο ότι ακύρωσε τον έλεγχο, λέει «και τι θες να κάνουμε, να περιμένουμε να μεγαλώσουν;».

Αυτή η στιχομυθία αποδεικνύει ότι δικλείδες ελέγχου υπήρχαν στον ΟΠΕΚΕΠΕ, αλλά πολιτικοί και διοίκηση επιχειρούσαν να τις αχρηστεύσουν.

Σε μία άλλη περίπτωση ο Μελάς τηλεφωνεί την υφιστάμενή του Π. και της ζητάει «να πάει λίγο πίσω» ο έλεγχος της μονάδας της Βασιλικής Λ., για να «προετοιμαστεί καλύτερα».

Τον Σεπτέμβριο του 2021 τηλεφωνεί τον διευθυντή του γραφείου του ΟΠΕΚΕΠΕ στην Πάτρα Ν. και του ζητάει να πάει πίσω ο έλεγχος στους αδελφούς Κ., επειδή τον «τηλεφώνησαν από το γραφείο του υπουργού και αυτοί οι δύο είναι δικοί τους». Ο υφιστάμενος της Πάτρας δίνει και τεχνογνωσία: αν η απόκλιση είναι ως και 30% και αγοράσουν ενώτια (σ.σ.: αυτά τα πλαστικά που μπαίνουν στα αυτιά των ζώων) και τα τοποθετήσουν σωστά, κανείς δεν θα προσέξει την ηλικία των ζώων (σ.σ.: προφανώς ήταν νέα και δεν δικαιούνταν επιδότηση). Ακολουθεί και άλλη συνομιλία, κατά την οποίαν ο υπάλληλος από την Πάτρα είναι ιδιαίτερα εξυπηρετικός: «Αν οι γέννες είναι τον Μάιο, τα ζώα έχουν μεγάλη σωματοδομή και δεν θα το προσέξει κανείς». Τελικά οι παραγωγοί αυτοί έλαβαν την επιδότηση αλλά τιμωρήθηκαν με πρόστιμο. 

Νίσυρος

Στο τμήμα της δικογραφίας που αφορά το Ρέθυμνο και ειδικότερα τον διευθυντή του γραφείου του υπουργού Γιάννη Κεφαλογιάννη, Γιάννη Τρουλλινό, επανέρχεται μία υπόθεση για την οποίαν είχα γράψει στο παρελθόν αλλά δεν την είχα συσχετίσει με πολιτική παρέμβαση.

Mετά από σχετική καταγγελλία, κλιμάκιο του ΟΠΕΚΕΠΕ μεταβαίνει στη Νίσυρο για έλεγχο, όπου Κρητικοί κτηνοτρόφοι μέσω ενός Κέντρου Υποδοχής Δηλώσεων (το κέντρο δηλαδή στο οποίο δηλώνονται οι εκτάσεις των παραγωγών για να πάρουν τις επιδοτήσεις τους), δηλώνουν γαίες που ανήκουν σε άλλους. Βρισκόμαστε στο σωτήριο ετος 2022. «Την Πέμπτη 1 Σεπτεμβρίου 2022», αναφέρεται σε έκθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ, του οργανισμού που θα έπρεπε δηλαδή να ελέγχει, «στο σημείο συνάντησης (Λιμεναρχείο Νισύρου) με τους προς έλεγχο παραγωγούς μάς περίμενε πλήθος κατοίκων της Νισύρου με τα τοπογραφικά ανά χείρας για να επιβεβαιώσουν την κατοχή των εκτάσεών τους, θορυβημένοι από τη φήμη που κυκλοφόρησε στο νησί ότι κάτοικοι της Κρήτης δηλώνουν δικές τους εκτάσεις για να παίρνουν επιδοτήσεις. Επίσης υπήρξε τηλεφωνική κλήση από τον δήμαρχο, ζητώντας εξηγήσεις για την κατάσταση. Χρεωθήκαμε για ειδικό επιτόπιο έλεγχο τις αιτήσεις ενιαίας ενίσχυσης 17 δικαιούχων, εκ των οποίων οι 16 έχουν έδρα εκμετάλλευσης τη νήσο Κρήτη και είχαν ενημερωθεί για την ημερομηνία, τον τόπο και την ώρα του ελέγχου με ηλεκτρονική επιστολή […] Εμφανίστηκε ο κ. Δημήτριος Β. του Εμμανουήλ ως εξουσιοδοτημένος αντιπρόσωπος του Εμμανουήλ Β. του Δημητρίου (σ.σ.: είναι συγγενείς)». Ο εν λόγω δικαιούχος φαίνεται στην αίτηση ενιαίας ενίσχυσης να δηλώνει πέντε αγροτεμάχια για τα έτη 2020 και 2021 συνολικής έκτασης 123,6 εκταρίων στη νήσο Νίσυρο.

«Ο δασοφύλακας της Νισύρου διαπίστωσε πως ο Β. υποδείκνυε ως δικές του, εκτάσεις που ανήκαν σε συγγενικά του πρόσωπα (σ.σ.: του δασοφύλακα) και σε άλλους ντόπιους που γνώριζε προσωπικά.

Κατά τη διαδικασία του ελέγχου και την υπόδειξη των αγροτεμαχίων, εμφανίστηκε ο δασοφύλακας της Νισύρου, ο οποίος αναρωτήθηκε τι κάνουμε εκεί. Σε σύντομη συνομιλία που είχε με εμάς και με τον εξουσιοδοτημένο αντιπρόσωπο του ελεγχόμενου δικαιούχου, διαπίστωσε πως ο Β. υποδείκνυε ως δικές του, εκτάσεις που ανήκαν τόσο σε συγγενικά του πρόσωπα (σ.σ.: του δασοφύλακα) όσο και σε διάφορους άλλους ντόπιους κατοίκους της Νισύρου, τους οποίους και γνώριζε προσωπικά. Υπήρξε μια έντονη συζήτηση ανάμεσα στον δασοφύλακα και τον κύριο Β., με τον τελευταίο να παραδέχεται πώς «οι εκτάσεις δεν είναι δικές του», αλλά «επειδή είναι κοινοτικά χρήματα, κάποιος θα πρέπει να τα πάρει».

Την επόμενη –δεύτερη– μέρα του ελέγχου εμφανίσθηκαν οι Γεώργιος Κ., Εμμανουήλ Φ. και Μαρία Λ. από το Κέντρο Υποδοχής Δηλώσεων Κρήτης. «Κατά τη διαδικασία του ελέγχου φτάνοντας στο προς υπόδειξη αγροτεμάχιο του Αντωνίου Δ. συναντήσαμε δύο κυρίους Νισύρου, οι οποίοι δήλωσαν πως μέρος του εν λόγω αγροτεμαχίου ανήκει στην κατοχή τους και ότι έχουν όλα τα απαραίτητα έγγραφα που αποδεικνύουν τον ισχυρισμό αυτό.

[…]

Με αφορμή όσα συνέβησαν στη Νίσυρο κρίνουμε αναγκαία την επέκταση των ελέγχων και την αναζήτηση τίτλων ιδιοκτησίας (συμβόλαια, κτηματολογικά αποσπάσματα) από τους ελεγχόμενους δικαιούχους με έδρα εκμετάλλευσης εκτός της περιφερειακής ενότητας Κω και Καλύμνου, οι οποίοι προσέρχονται για επιτόπιο έλεγχο».

Η υπόθεση ήχθη στην εισαγγελία της Κω, ο ελεγχόμενος έπρεπε να γυρίσει πίσω στο ταμείο ένα ποσό 64.000 ως «αχρεωστήτως καταβληθέν» (σ.σ.: το έδωσαν στον παραγωγό Β. χωρίς να το δικαιούται), αλλά η οφειλή εξαιτίας της πολιτικής παρέμβασης τέσσερα χρόνια μετά δεν έχει βεβαιωθεί στην εφορία. Ο Γιάννης Τρουλλινός εξήγησε στον Μελά τηλεφωνικά τον λόγο: «Είναι 100% δικός μας άνθρωπος».

  

insidestory.gr