Στην παγκόσμια πολιτική σκηνή, ο Κινέζος ηγέτης Σι Τζινπίνγκ παραμένει μια από τις πιο αινιγματικές προσωπικότητες, καθώς η εικόνα του στις δημόσιες εμφανίσεις είναι αυστηρά χορογραφημένη.

Ωστόσο, πίσω από τις κλειστές πόρτες, οι ιδιωτικές του συναντήσεις αποκαλύπτουν έναν ηγέτη που δεν διστάζει να υιοθετήσει το ύφος του αρχαίου Κινέζου «φιλοσόφου βασιλιά», επιβάλλοντας τις απόψεις του και ασκώντας κριτική σε άλλους ηγέτες.

Ο Σι προειδοποίησε χθες τον Τραμπ την Πέμπτη ότι οποιαδήποτε διαφωνία σχετικά με την Ταϊβάν θα μπορούσε να βλάψει τις διμερείς σχέσεις — και μάλιστα να οδηγήσει σε σύγκρουση. «Εάν [το ζήτημα της Ταϊβάν] αντιμετωπιστεί σωστά, οι διμερείς σχέσεις θα χαίρουν συνολικής σταθερότητας», ανέφερε η κινεζική ανακοίνωση για τη συνάντηση.

«Διαφορετικά, οι δύο χώρες θα έχουν αντιπαραθέσεις και μάλιστα συγκρούσεις, θέτοντας ολόκληρη τη σχέση σε μεγάλο κίνδυνο».

Η προσέγγιση προς τους ισχυρούς

Η φιλοσοφία του Σι πηγάζει από την επιδίωξη του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος να προβάλλεται ως θεματοφύλακας ενός πολιτισμού χιλιάδων ετών. Οι Κινέζοι ηγέτες, ως «υιοί του ουρανού», αποφεύγουν τις πεζές λεπτομέρειες της καθημερινότητας για να εστιάσουν σε μεγάλα φιλοσοφικά ζητήματα, ενισχύοντας έτσι το κύρος τους απέναντι στους Δυτικούς ομολόγους τους.

Αυτή η στάση ήταν εμφανής από το 2014, όταν σε δείπνο με τον Μπαράκ Ομπάμα, ο Σι προτίμησε να αναλύσει τη σύγκρουση μεταξύ ατομικιστικών και κολεκτιβιστικών κοινωνιών αντί να εστιάσει σε άμεσα διπλωματικά αγκάθια.


Η αυτοπεποίθησή του εκτείνεται και στο πεδίο της πολιτικής θεωρίας. Ο Τζο Μπάιντεν έχει αναφέρει ότι ο Σι του είχε εκμυστηρευτεί πως οι δημοκρατίες είναι «μη βιώσιμες στον 21ο αιώνα» λόγω της δυσκολίας επίτευξης εθνικής συναίνεσης, σε αντίθεση με το αυταρχικό μοντέλο της Κίνας.

Οι «διαλέξεις» προς τους ομολόγους

Η διαχείριση του Ντόναλντ Τραμπ αποτέλεσε ένα πρώιμο μάθημα για τον Σι. Ήδη από το 2016, ο Κινέζος ηγέτης είχε εκφράσει την απορία του για την άνοδο του Τραμπ, προειδοποιώντας σε συνομιλία του με τον Ομπάμα: «Αν ένας ανώριμος ηγέτης βυθίσει τον κόσμο στο χάος, τότε ο κόσμος θα ξέρει ποιον να κατηγορήσει».

Αν και απέναντι στην Ουάσινγκτον τηρεί μια στάση «προσεκτικής συγκράτησης», ο Σι δεν δείχνει την ίδια υπομονή με άλλους ηγέτες. Χαρακτηριστικό είναι το επεισόδιο στη σύνοδο G20 του 2022 με τον Τζάστιν Τριντό, όπου ο Σι κατηγόρησε τον Καναδό πρωθυπουργό για διαρροές συνομιλιών, δηλώνοντας με σαρκαστικό χαμόγελο ότι ο τρόπος διαλόγου του ήταν «ακατάλληλος».

Παρομοίως, στις συνομιλίες του έθεσε σαφείς κανόνες: «Μη με νουθετείς δημόσια. Φέρε τα ζητήματα απευθείας σε μένα» . Ακόμη και ο Κιρ Στάρμερ της Βρετανίας ήρθε αντιμέτωπος με την οργή του Σι, που αντέδρασε έντονα στις αναφορές για τις σινο-ιαπωνικές σχέσεις, επιρρίπτοντας πλήρως την ευθύνη στο Τόκιο.

Διεθνολόγοι επισημαίνουν ότι ο Σι επιδιώκει να παρουσιάζει την Κίνα ως σταθερή δύναμη, αποφεύγοντας τον εξευτελισμό των συνομιλητών του, αλλά διατηρώντας πάντα μια αποστασιοποιημένη στάση ανωτερότητας.

Η ρητορική του περί «αλλαγών που δεν έχουν ξανασυμβεί εδώ και 100 χρόνια» και οι συζητήσεις του με τον Βλαντιμίρ Πούτιν για την ανθρώπινη μακροζωία και το μέλλον, καταδεικνύουν έναν ηγέτη που δεν βλέπει τον εαυτό του απλώς ως πολιτικό, αλλά ως έναν ιστορικό ρυθμιστή των εξελίξεων.