Τα μαζεύει ο Τραμπ και φεύγει από τη Μέση Ανατολή;
21.03.26 22:02
Όποιος άκουσε σήμερα τον Τραμπ και τον πρόεδρο της Βουλής των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ θα πίστευε ότι ο πόλεμός εναντίον του Ιράν φτάνει στο τέλος του, αν βέβαια δεν ήξερε το πόσο αναξιόπιστός και φαφλατάς είναι ο Αμερικανός πρόεδρος.
Αν και συνηθίζει τα Σάββατα να δίνει εντολή για ένα πλήγμα βαρύνουσας σημασίας προκειμένου να μην ταράξει τις αγορές -κάτι που δεν κατάφερε σε κανένα από τα τρία σαββατοκύριακα καθώς οι αγορές πανικοβλήθηκαν- αυτή τη φορά οι αμερικανικές δυνάμεις ήταν νωχελικές (με εξαίρεση το πλήγμα στην Νατάνζ) με βάση τα όσα συνηθίζουν να κάνουν και ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί πως όλα σύντομα τελειώνουν.
⇒Διαβάστε όλες τις σημερινές εξελίξεις από τη Μέση Ανατολή στο live blog της «Εφ.Συν.». εδώ.
Συγκεκριμένα δήλωσε ότι εξετάζει το ενδεχόμενο «σταδιακής παύσης» των στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά του Ιράν. «Βρισκόμαστε πολύ κοντά στην επίτευξη των στόχων μας», έγραψε στο Truth Social, αφήνοντας την εντύπωση ότι ίσως επιδιώκει σύντομα τον τερματισμό των εχθροπραξιών.
Βέβαια το ίδιο πίστευαν όλοι και πριν περίπου 10 μέρες όταν δήλωνε κάτι παρόμοιο και στο Axios, στον απόηχο του ασφυκτικού κλίματος που επικρατούσε με τις ενεργειακές τιμές.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και οι δηλώσεις του Μάικ Τζόνσον, του Ρεπουμπλικανού προέδρου της Βουλής των Αντιπροσώπων, ότι η στρατιωτική επιχείρηση στο Ιράν θα ολοκληρωθεί σύντομα.
«Πιστεύω ότι η αρχική αποστολή έχει πλέον ουσιαστικά επιτευχθεί», ανέφερε ο Τζόνσον μιλώντας στο AP και σε άλλους δημοσιογράφους στο Καπιτώλιο αυτή την εβδομάδα. «Στόχος μας ήταν να εξουδετερώσουμε τους βαλλιστικούς πυραύλους και τα μέσα παραγωγής τους, καθώς και να αποδυναμώσουμε το ναυτικό, και αυτοί οι στόχοι έχουν επιτευχθεί».
Ο Τζόνσον αναγνώρισε ότι η ικανότητα του Ιράν να απειλεί πλοία στα Στενά του Ορμούζ «παρατείνει κάπως» τη σύγκρουση, ιδιαίτερα καθώς οι σύμμαχοι των ΗΠΑ έχουν σε μεγάλο βαθμό απορρίψει το αίτημα του προέδρου για συνδρομή. Ωστόσο, πρόσθεσε: «Μόλις επανέλθει κάποια ηρεμία, πιστεύω ότι σχεδόν θα έχει ολοκληρωθεί».
Η διγλωσσία είναι στρατηγική
Οι παραπάνω εντυπώσεις ωστόσο καταρρίπτονται μονομιάς αν υπενθυμιστεί ότι το Πεντάγωνο ζητά άμεσα 200 δισ. δολάρια για τις ανάγκες του πολέμου, ενώ βρίσκονται ήδη προς τη Μέση Ανατολή περίπου 2.500 Αμερικανοί πεζοναύτες και σήμερα υπήρξε ανταπόκριση από 22 χώρες στο κάλεσμα του Τραμπ για παρέμβαση στα Στενά του Ορμούζ.
Όπως αναλύει το Al Jazeera, αυτή η διγλωσσία του Ντόναλντ Τραμπ είναι στρατηγική: Από τη μία πλευρά, απαρίθμησε αρκετούς στόχους, όπως την ουδετεροποίηση της πυραυλικής ικανότητας του Ιράν και τη μείωση της δυνατότητάς του να ασκεί επιρροή πέρα από τα σύνορά του.
Το μήνυμα που θέλει να περάσει ο Τραμπ προς το αμερικανικό κοινό είναι ότι οι ΗΠΑ έχουν στρατιωτικά κερδίσει τον πόλεμο, απευθυνόμενος σε πολίτες που ανησυχούν για τη διάρκεια και το κόστος της σύγκρουσης.
Ταυτόχρονα, παρατηρούμε ότι το Πεντάγωνο ζητά περισσότερη χρηματοδότηση για να αναπληρώσει τα αποθέματα όπλων και να διατηρήσει συνεχή στρατιωτική παρουσία στην περιοχή. Ακόμη και αν οι επιχειρήσεις μειώνονται, η διατήρηση στρατιωτικής παρουσίας παραμένει δαπανηρή.
Συνολικά, το μήνυμα είναι πολύ στρατηγικό: ο Τραμπ θέλει να περάσει την ιδέα ότι ο πόλεμος εξασθενεί, χωρίς όμως να σταματήσει να προβάλλει ισχύ στην περιοχή.
Με το βλέμμα και στις αγορές
Οι αντικρουόμενες δηλώσεις Τραμπ δεν μπορούν να ερμηνευθούν και χωρίς να μπαίνει στην εξίσωση η ενεργειακή κρίση.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας έδωσε εντολή στα κράτη - μέλη του να απελευθερώσουν στην αγορά τα περισσότερα αποθέματα πετρελαίου που έχουν ποτέ διατεθεί σε περίοδο κρίσης, δηλαδή 400 εκατ. βαρέλια πετρελαίου, προκειμένου να αμβλύνουν το πρόβλημα της προσφοράς που έχει δημιουργηθεί από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Την ίδια στιγμή ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA), Φατίχ Μπιρόλ, προειδοποίησε σε συνέντευξή του στους Financial Times ότι η αποκατάσταση της ροής πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Κόλπο μπορεί να χρειαστεί έως και έξι μήνες, χαρακτηρίζοντας την τρέχουσα κατάσταση ως πιθανώς τη σοβαρότερη ενεργειακή κρίση στην ιστορία.
«Θα χρειαστούν έξι μήνες για να τεθούν σε λειτουργία κάποιοι χώροι, ενώ άλλοι πολύ περισσότερο», είπε ο Μπιρόλ στους FT.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι πολιτικοί και οι αγορές υποτιμούν την κλίμακα της διατάραξης, με περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και φυσικού αερίου να παραμένει ουσιαστικά «κολλημένο» στην περιοχή.
Η ενεργειακή κρίση βεβαίως αποτυπώνεται και στις τσέπες των καταναλωτών. Εδώ και μέρες το Brent ξεπερνάει τα 100 δολάρια το βαρέλι.
Το νούμερο αυτό μοιάζει μικρό μπροστά στις δυσοίωνες προβλέψεις:
Ο διευθύνων σύμβουλος της United Airlines δήλωσε ότι η αμερικανική εταιρεία προετοιμάζεται για το ενδεχόμενο η τιμή του πετρελαίου να μην επιστρέψει στα 100 δολάρια το βαρέλι μέχρι το τέλος του επόμενου έτους.
Ο Σκοτ Κίρμπι ανέφερε σε μήνυμά του προς τους εργαζομένους της United ότι οι τιμές των καυσίμων αεροσκαφών, οι οποίες έχουν υπερδιπλασιαστεί τις τελευταίες τρεις εβδομάδες, θα κόστιζαν στην εταιρεία 11 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως εάν παραμείνουν στα τρέχοντα επίπεδα.
Η τιμή του πετρελαίου Brent παρουσίασε έντονες διακυμάνσεις, από περίπου 70 δολάρια το βαρέλι πριν από την έναρξη του πολέμου των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν, έως και τα 119,50 δολάρια αυτή την εβδομάδα.
Αναφερόμενος στο χειρότερο σενάριο για την United, ο Κίρμπι είπε: «Πιστεύω ότι υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να μην είναι τόσο άσχημα, αλλά… δεν έχουμε και πολλά να χάσουμε προετοιμαζόμενοι για αυτό το ενδεχόμενο.»
Υπενθυμίζεται πως μόλις χθες, η Wall Street Journal μετέδιδε την ανησυχία Σαουδάραβα αξιωματούχου πως αν συνεχιστεί ο πόλεμος η τιμή του πετρελαίου θα φτάσει μέχρι και τα 180 δολάρια το βαρέλι.
Ο Τραμπ χάνει τον έλεγχο στον πόλεμο με το Ιράν
Ο Ντόναλντ Τραμπ ολοκληρώνει την τρίτη εβδομάδα του πολέμου στο Ιράν, αντιμετωπίζοντας μια κρίση που δείχνει να ξεφεύγει από τον έλεγχό του, μεταδίδει το Reuters.
«Ο Τραμπ έχει παγιδευτεί στον πόλεμο στο Ιράν και δυσκολεύεται να βρει διέξοδο», σχολίασε ο Ααρον Ντέιβιντ Μίλερ πρώην διαπραγματευτής για τη Μέση Ανατολή. «Αυτή η κατάσταση αποτελεί την κύρια πηγή της απογοήτευσής του».
Αξιωματούχος του Λευκού Οίκου υποστήριξε, ωστόσο, ότι οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζουν να έχουν αποτελέσματα: Πολλοί κορυφαίοι ηγέτες του Ιράν έχουν εξουδετερωθεί, μεγάλο μέρος του ναυτικού έχει καταστραφεί και οι βαλλιστικοί πύραυλοι έχουν σημαντικά περιοριστεί. «Αυτό συνιστά αδιαμφισβήτητη στρατιωτική επιτυχία», τόνισε.
Οι αναλυτές σημειώνουν ότι ο Τραμπ βρίσκεται σε κρίσιμο σταυροδρόμι, χωρίς σαφή ένδειξη για την επόμενη στρατηγική του κίνηση. Μπορεί να κλιμακώσει τις επιθέσεις, ακόμη και με κατάληψη ενεργειακών κόμβων όπως το νησί Χαργκ ή ανάπτυξη δυνάμεων κατά μήκος των ιρανικών ακτών για τον εντοπισμό εκτοξευτών πυραύλων. Ωστόσο, ένα τέτοιο βήμα θα μπορούσε να οδηγήσει σε μακροχρόνια στρατιωτική εμπλοκή, αντιμετωπίζοντας αντίσταση από την αμερικανική κοινή γνώμη.
Από την άλλη, η κήρυξη «νίκης» και η απόσυρση θα δυσαρεστούσε τους συμμάχους στον Κόλπο, αφήνοντας τους αντιμέτωπους με ένα αποδυναμωμένο αλλά ακόμα επικίνδυνο Ιράν, ικανό να επηρεάσει τις θαλάσσιες μεταφορές και πιθανώς να επιδιώξει την ανάπτυξη πυρηνικού οπλοστασίου — κάτι που η Τεχεράνη αρνείται.
Ο πόλεμος φαίνεται να δοκιμάζει και τη στήριξη της βάσης του Τραμπ στο κίνημα MAGA. Αν και εξακολουθεί να υπάρχει υποστήριξη, αναλυτές προειδοποιούν ότι η συνέχιση της ανόδου των τιμών καυσίμων και η περαιτέρω στρατιωτική εμπλοκή θα μπορούσαν να αποδυναμώσουν τη βάση αυτή.
Δεν υπάρχουν σχόλια